Πατήστε στη δεξιά στήλη, στα εξώφυλλα, για να διαβάστε τo κάθε τεύχος ξεχωριστά.

Δυστυχώς δεν έχουν διασωθεί όλα τα άρθρα και πολύ περισσότερο τα άρθρα του αείμνηστου «Δισολύμπιου»

που ήταν γραμμένα σε πολυτονικό.

7ο ΤΕΥΧΟΣ


----------------------------------------------------

Η δίκη και η εκτέλεση των έξι (15/11/1922)


Μια εθνική καταστροφή – μιλάμε για την μικρασιατική καταστροφή – με 300.000 νεκρούς θα ήταν αδύνατο να μην αναταράξει εκ’ βάθρων την ελληνική κοινωνία. Σιγά σιγά αρχίζουμε να αντιλαμβανόμαστε εμείς οι Έλληνες πως δεν ήμαστε ο «περιούσιος λαός» αλλά μια χούφτα άνθρωποι, οι μισοί τουλάχιστον απ’ τους οποίους, κλέφτες και απατεώνες.

Την 11η Σεπτεμβρίου 1922 εκδηλώνεται επαναστατικό κίνημα ανάμεσα στους στρατιώτες του καταρρεύσαντος μικρασιατικού μετώπου, που είναι στοιβαγμένοι στη Χίο και τη Μυτιλήνη. Αρχηγοί της στάσης είναι δυο συνταγματάρχες (πάλι), ο Στυλιανός Γονατάςκαι ο Νικόλαος Πλαστήρας κι ένας αντιπλοίαρχος, ο Δ. Φωκάς.

Τα επαναστατημένα (ας πούμε) στρατεύματα, μπαίνουν στα πλοία και αποβιβάζονται στο Λαύριο, σχεδόν σα πεζοναύτες που επιτίθενται σε εχθρική χώρα. Με ρίψη από αεροπλάνο, γεμίζουν την Αθήνα προκηρύξεις, όχι για να καλέσουν το λαό της Αθήνας σε εξέγερση, αλλά για να κάνουν γνωτό στο βασιλιά, μ’αυτόν τον θεαματικό τρόπο,πως πρέπει να τα μαζεύει και να στρίβει,αφού διαλύσει την κυβέρνηση,που έτσι κι αλλιώς δεν έχει κανένα λόγο ύπαρξης μέσα σε ένα διαλυμένο κράτος.

Οι αυλικοί προτείνουν στο βασιλιά Κωνσταντίνο να κτυπήσει ο ελληνικός στρατός τους στασιαστές (κοίτα,φίλε μου μυαλό,κόψε,αδελφούλη μου,πατριώτες!) αλλά ο ξένος βασιλιάς, πιο μυαλωμένος απ’ τους «καθαρούς» Έλληνες παλατιανούς, τους λέει πως το καλύτερο για όλους είναι να την κοπανήσει και πάλι . Πράγματι, ο Κωνσταντίνος, τρεις μόνο μέρες μετά την εκδήλωση της επανάστασης, παραιτείτα από βασιληάς.

Οι επαναστάτες ανέθεσαν τη διακυβέρνησης της διαλυμένης χώρας στον Αλέξανδρο Ζαϊμη, που όμως έκανε το κορόϊδο από κει που βρίσκονταν στο εξωτερικό και δεν απάντησε αν δέχεται το διορισμό. Ότι όμως είχε σχέση με συνέδρεια και διαβουλεύσεις τα ανέθεσαν στο Βενιζέλο.

Με το πρωτόκολλο που υπογράφεται την 28Η σεπτεμβρίου 1922 στα Μουδανιά μεταξύ των συμμάχων του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου και των τούρκων εκχωρείται στους Τούρκους η Ανατολική Θράκη. Ιδού η κύρια συνέπεια της απόπειρας των μεγαλοϊδεατών να μεγαλώσουν την Ελλάδα εκστρατεύοντας στη Μ. Ασία. Προσέξτε, όσο μεγαλώνει η η Μεγάλη Ιδέα , τόσο μικραίνει η Ελλάδα. Και πού είσαι ακόμα! Η Μεγάλη Ιδέα και οι ιδέες που παράγει το ανθρώπινο μυαλό είναι ποσά αντιστρόφως ανάλογα.

Όμως το μεγάλο πρόβλημα το δημιουργούν οι πρόσφυγες που αρχίζουν να καταφθάνουν στην Ελλάδα μπουλουκηδόν. Κι ακόμα η ανταλλαγή των πληθυσμών δεν έχει αρχίσει. Μιλούμε για τους εθελοντές πρόσφυγες. Τι εθελοντές δηλαδή, που δεν έχουν πού την κεφαλήν κλίναι εκεί πέρα, σε περίπτωση βέβαια που η κεφαλή βρίσκεται ακόμα πάνω στους ώμους. Αλλά και δω που ήρθαν, οι δύστυχοι, πρόκοψαν. Οι ιθαγενείς θα τους χαρακτηρίσουν εξ αρχής «τουρκόσπορους». Τουρκόσποροι οι πρόσφυγες, Βούλγαροι οι Έλληνες κομμουνιστές αργότερα, χέσε μέσα, όπως θα έλεγε κι ένας καραγωγέας.

Και ο λαός να ζητάει εξιλαστήρια θύματα, για να τα θυσιάσει στο βωμό της μωρίας. Οι επαναστάτες έπρεπε να τιμωρήσουν παραδειγματικά τους πρωταίτιους της μικρασιατικής καταστροφής. Όχι όμως και τον πρωταίτιο των πρωταιτίων, τον Ελευθέριο Βενιζέλο, που άρχισε την εκστρατεία. Αυτός πήγαινε να μεγαλώσει την Ελλάδα. αν τελικά δε τη μεγάλωσε, ούτε ο ίδιος φταίει, ούτε ο Κεμάλ Ατατούρκ. Φταίνε οι πρωταίτιοι. Όλοι, εκτός από τον Βενιζέλο. Α, όλα κι όλα, μη θίγετε τα είδωλα σ΄αυτόν το τόπο.

Λοιπόν, οι καταδικασθέντες σε θάνατο και εκτελεσθέντες χωρίς αργοπορία, ως βασικοί υπεύθυνοι της μικρασιατικής καταστροφής, είναι πέντε πολιτικοί, οι Δ. Γούναρης, Ν. Στράτος, Π. Πρωτοπαπαδάκης, Γ. Μπαλτατζής και Ν. Θεοτόκης, και ένας στρατιωτικός, ο αρχιστράτηγος Χατζηανέστης. Σύνολο έξι. Η δίκη, που έγινε στη παλιά Βουλή, διάρκεσε δυο βδομάδες (31 Οκτωβρίου – 14 Νοεμβρίου 1922) ενώ η εκτέλεση που έγινε στο Γουδί την επόμενη της έκδοσης της απόφασης την 15η Νοεμβρίου 192, διάρκεσε μερικά δευτερόλεπτα. Εγώ ο αριστερός, αισθάνομαι την ανάγκη να τραγουδήσω και γιαυτούς το «επέσατε θύματα». Της Μεγάλης Ιδέας.

Από το βιβλίο του Βασίλη Ραφαηλίδη : Ιστορία (κωμικοτραγική) του Νεοελληνικού Κράτους.


----------------------------------------------------

Γοργοπόταμος '64

H επέτειος της ανατίναξης της γέφυρας του Γοργοποτάμου (για την ανατίναξη βλ. «E»-Iστορικά, τεύχ. 5, τόμ. A) γιορτάζεται για πρώτη φορά επισήμως -με κυβέρνηση Eνωσης Kέντρου- στις 29 Nοεμβρίου 1964. Tη μέρα εκείνη εκρήγνυται μια νάρκη σε απόσταση 90 μέτρων από το χώρο όπου πραγματοποιήθηκε η τελετή, με αποτέλεσμα 13 νεκρούς και δεκάδες τραυματίες.

ΓΟΡΓΟΠΟΤΑΜΟΣ

Ο Γοργοπόταμος στην Αλαμάνα

στέλνει περήφανο χαιρετισμό

μιας ανάστασης νέας χτυπά η καμπάνα

μηνούν τα όπλα μας το λυτρωμό…

(Απ’ το τραγούδι «Στ’ άρματα, στ’ άρματα»)

Το δειλινό της 28ης Σεπτεμβρίου 1942 απογειώθηκαν απ’ το αγγλοκρατούμενο Κάιρο τρία αεροπλάνα. Επιβάτες τους δεν ήταν άλλοι παρά 12 Άγγλοι σαμποτέρ. Στις αποσκευές τους είχαν 150 κιλά εκρηκτικά , ασυρμάτους εφόδια, και τα αλεξίπτωτά τους .Προορισμός τους κάπου στην ορεινή Στερεά Ελλάδα. Αρχηγός της «επιχείρησης Χάρλιγκ» ορίστηκε ο συνταγματάρχης Έντυ Μάγιερ και υπαρχηγός ο ταγματάρχης Κρις Γουντχάουζ. Ανάμεσά τους και ένας Έλληνας, ο Θέμης Μαρίνος . Αντικειμενικός σκοπός της επιχείρησης , η συνεργασία με Έλληνες αντάρτες για την ανατίναξη μιας εκ των σιδηροδρομικών γεφυρών Γοργοποτάμου, Ασωπού ,Παπαδιάς , που βρίσκονται στην ορεινή περιοχή της Λαμίας. Πίστευαν έτσι ότι θα καθυστερήσουν τον ανεφοδιασμό των Γερμανικών στρατευμάτων του Ρόμελ που προήλαυνε στη Αφρική (Africa Korps).

Για τα σημεία πτώσης των αλεξιπτωτιστών - σαμποτέρ είχαν γίνει προηγουμένως συνεννοήσεις μέσω ασυρμάτου με Έλληνα πράκτορα (Προμηθέας 2). Τα αεροπλάνα όμως το ίδιο βράδυ δεν μπόρεσαν να αναγνωρίσουν τα οπτικά σήματα (φωτιές ιδιαίτερου σχήματος) και επέστρεψαν στο Κάιρο. Στις 30 Σεπτεμβρίου επιχείρησαν πάλι και οι σαμποτέρ των δυο πήδηξαν κοντά στο χωριό Καρούτες της Γκιώνας.(πάνω απ’ την Άμφισσα). Το τρίτο αεροπλάνο γύρισε στο Κάιρο και επέστρεψε με τους αλεξιπτωτιστές στις 27 Οκτωβρίου. Οι σαμποτέρ μετά από περιπλανήσεις ήρθαν σε επαφή με τους αντάρτες των 2 κυριοτέρων αντιστασιακών οργανώσεων: του ΕΛΑΣ υπό τον Άρη Βελουχιώτη και του ΕΔΕΣ υπό τον Ναπολέοντα Ζέρβα.. Κατέστρωσαν το σχέδιο ανατίναξης της γέφυρας στον Γοργοπόταμο και το βράδυ της 25ης προς 26η Νοέμβριου 1942 ξεκίνησε η επιχείρηση. Τη φρουρά της γέφυρας αποτελούσαν 100 περίπου Ιταλοί και 3-4 Γερμανοί με βαριά πολυβόλα και οπλοπολυβόλα. Οι αντάρτες ήταν περίπου 150 με αριθμητική υπεροχή των ελασιτών .Στις 11 το βράδυ όλα τα τμήματα βρίσκονταν στις θέσεις τους. Έκοψαν τα τηλεφωνικά σύρματα και δόθηκε με πυροβολισμό το σύνθημα έναρξης της μάχης. Παράλληλα ξεκίνησε και το έργο των σαμποτέρ οι οποίοι υπονόμευσαν με εκρηκτικά τις γραμμές του τρένου και τους πυλώνες της γέφυρας. Γύρω στις 1.30 σημειώθηκε η πρώτη έκρηξη. Την ώρα εκείνη κατέφθανε μια αμαξοστοιχία με ενισχύσεις απ’ τη Λαμία (Λιανοκλάδι).Το τρένο είχε μπει στη γέφυρα ,όταν έγινε η έκρηξη και συνετρίβει μαζί με ένα τμήμα της.. Λίγο αργότερα σημειώθηκε και δεύτερη έκρηξη και έτσι ολοκληρώθηκε η καταστροφή με επιτυχία .

Οι αντάρτες με ελάχιστες απώλειες συμπτύχθηκαν ικανοποιημένοι στο χωριό Μαυρολιθάρι όπου γιόρτασαν την νίκη. Οι απώλειες των Ιταλών ήταν 7 νεκροί, 5 τραυματίες και 2 αιχμάλωτοι .Μετά από λίγες ημέρες ,σε αντίποινα οι Γερμανοί εκτέλεσαν 22 Έλληνες από τα γύρω χωριά .Το σαμποτάζ πληροφορήθηκαν οι Αθηναίοι από τις κατοχικές εφημερίδες όπου μια ανακοίνωση των Γερμανών ανέφερε: «Συμμορία 200 ανδρών ανατίναξε την γέφυρα του Γοργοποτάμου»και ταυτόχρονα επικήρυσσε μόνο τον Ζέρβα ως πιο γνωστό Έλληνα στρατιωτικό .

Η σημασία της ανατίναξης της γέφυρας ήταν τεράστια .Κατ’ αρχήν απέκοψε μια απ’ τις αρτηρίες ανεφοδιασμού του Ρόμελ και διευκόλυνε τις επιχειρήσεις των συμμάχων στο μέτωπο της Αφρικής .Έπειτα έδωσε στους Γερμανούς να καταλάβουν

ότι το αντάρτικο που είχαν υποτιμήσει ,φούντωνε και για το λόγο αυτό καθήλωσαν στην Ελλάδα μεραρχίες οι οποίες θα τους χρησίμευαν σε αλλά κρίσιμα μέτωπα (π.χ. Αφρική , Ρωσία).

Η σημαντικότερη όμως συνέπεια έχει να κάνει με τον κλιμακούμενο αγώνα του ελληνικού λαού. Η ανατίναξη ενίσχυσε το ηθικό των Ελλήνων και τους δημιούργησε την αισιόδοξη βεβαιότητα ότι ενωμένοι θα μπορούσαν να πετύχουν πολλά στον αγώνα εναντίον των κατακτητών.

Δυστυχώς η εξέλιξη του αντιστασιακού αγώνα δεν δικαίωσε στο ακέραιο τις προσδοκίες του λαού. Παράλληλα με την πάλη με τους κατακτητές οι αντιστασιακές οργανώσεις αποδύθηκαν σε ένα αγώνα αλληλοεξόντωσης (μετά το 1943) είτε για λόγους μονοπώλησης της αντίστασης είτε για να λάβουν καλύτερη θέση ενόψει των μεταπολεμικών εξελίξεων. Αλλά και μετέπειτα , στα απομνημονεύματα ,στις αφηγήσεις των πρωταγωνιστών διακρίνει κανείς προσπάθεια ανάδειξης αποκλειστικά της δικής του συμβολής στο γεγονός και αποσιώπησης έως υποτίμησης της αντίπαλης παράταξης.

Η στάση αυτή ερμηνεύεται εύκολα αν μελετήσουμε τα γεγονότα της μετακατοχικής περιόδου εμφύλιο πόλεμο ,ψυχροπολεμικό κλίμα- εθνοπροδότες και εθνοσωτήρες-, δικτατορία .Ωστόσο το ψυχρό μάτι του απαλλαγμένου από τις προκαταλήψεις μελετητή της ιστορίας δεν μπορεί παρά να καταλήξει στη ρήση ενός απ’ τους πρωταγωνιστές του γεγονότος ,του Κρις Γουντχάουζ:

(Ο Γοργοπόταμος) «Χωρίς Ζέρβα δεν γινόταν , χωρίς Άρη δεν πετύχαινε»

Π. Κατσανάκης


----------------------------------------------------

Ποτέ, μα ποτέ στη ζωή μου δεν είδα τόσο πολλούς κατοίκους της πόλης να φεύγουν για τα χωριά τους. Και πουθενά σε καμία χώρα, δεν έχω δει τόσους πολλούς κατοίκους να ντρέπονται που είναι χωριάτες. Όχι στα χωριά τους. Εκεί καμαρώνουν σα γύφτικα σκεπάρνια. Στην πόλη ντρέπονται.

Ντρέπονται γιατί ήταν φτωχοί. Γιατί ήταν αγαθοί. Για τί ήταν αγράμματοι. Αλλά ήταν περήφανοι και εξανθρωπισμένοι. Τώρα, που είναι φτωχοί σε αξίες, που είναι αγαθοί μπροστά στα οικονομικά και πολιτικά αφεντικά τους, που είναι αγράμματοι από σοφία, δε ντρέπονται.

Παππού και γιαγιά που είσαι στο χωριό. Είστε η τελευταία τριανταφυλλιά αυτού του τόπου. Κι εσείς χωριάτες της πόλης, ποτίστε τους, φροντίστε τους, αγαπάτε τους, μοιάστε τους. Κρατάνε τη μοναδική τιμή να είμαστε χωριάτες.


----------------------------------------------------

ΓΙΑ ΤΗ ΧΑΪΔΩ

Μύρο του βιότοπου, στο άνθος της νιότης σου

χαρά της ζωής μου, θεά απλή

σε βλέπω και σβήνω, θαρρώ πως χάνομαι

όταν προβάλλεις απ’ τη στροφή.


Το ρόδινο χρώμα βλέπαμε πέρα

χάραμα στο βιότοπο, ο ήλιος πριν βγεί

πλάϊ μου περπάταγες, ψυθίρισες : Έλα,

με πυρ να λουστούμε κι εμείς οι θνητοί.


Στη βάρκα ύστερα κι είχε αέρα

ας κράταγε για πάντα αυτό το πρωϊ

γελούσες κι έλεγες (αξέχαστη μέρα)

ή ας πέρναγε έτσι, όλη η ζωή.


Θεά του βιότοπου, ψυχή των ονείρων μου,

σειρήνα να είσαι ή ανατολή ;

σε βλέπω και σβήνω, θαρρώ πως χάνομαι

αργά καθώς φεύγεις για τη στροφή.


Νίκος Νιζάμης – Γιάννης Αρβανίτης


----------------------------------------------------

Η ΣΤΑΣΗ των ΚΟΜΜΑΤΩΝ στα γεγονότα του ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ

και Ποιοί ωφελήθηκαν από το «έπος» του Πολυτεχνείο.


Το ΠΑΣΟΚ και η ΝΔ ύστερα από την πτώση της δικτατορίας προσπάθησαν να φέρουν στα μέτρα τους τον ξεσηκωμό του Νοέμβρη, καλλιεργώντας την ιδέα πως ο στόχος τους ήταν η πτώση της φασιστικής διακτατορίας και η αποκατάσταση της αστικής δημοκρατίας. Για μεν τη ΝΔ οι στόχοι της εκπληρώθηκαν όταν έγινε κυβέρνηση το ’74, για δε το ΠΑΣΟΚ όταν έγινε αυτό κυβέρνηση το 1981.

Έτσι, για όλο αυτό το διάστημα και μέχρι τώρα τα κυρίαρχα κόμματα προσπάθησαν με κάθε τρόπο να διαστρεβλώσουν το πραγματικό περιεχόμενο του Νοέμβρη και στο βαθμό που στάθηκε αδύνατο να αλέσουν και να ενσωματώσουν αυτό που πραγματικά εξέφραζε ο ξεσηκωμός του Πολυτεχνείου, προσπάθησαν να υπονομεύσουν, να αμαυρώσουν και να συκοφαντήσουν το μήνυμα που εξέπεμπε σταθερά στη νέα γενιά και το λαό.

Περιττό να σημειώσουμε, βέβαια, πως οι δυνάμεις αυτές ήταν ανύπαρκτες και κανένα ρόλο δεν διεδραμάτισαν στα επαναστατικά γεγονότα του ’73, αν εξαιρέσουμε κάποιες ψευτοδηλώσεις πολιτικών εκείνη τη περίοδο που πίεζαν για να αποκτήσουν μεγαλύτερο ρόλο στην χουντική «φιλελευθεροποίηση».

Αν από τη μια μεριά έχουμε αυτές τις δυνάμεις που προσπάθησαν να διαστρεβλώσουν και να αμαυρώσουν τους σκοπούς και τους στόχους του αγώνα του Πολυτεχνείου, από την άλλη υπάρχει το ΚΚΕ που προσπάθησε όλα αυτά τα χρόνια να καπηλευτεί τον ηρωϊκό ξεσηκωμό και να εμφανισθεί σαν η δύναμη που ούτε λίγο ούτε πολύ οργάνωσε τον αγώνα του Πολυτεχνείου.

Τίποτα πιο ψευδές και ασύστολο. Στην πραγματικότητα το Πολυτεχνείο έγινε κόντρα στις επιδιώξεις των δυνάμεων του ρεβιζιονιστικού ΚΚΕ, που αρνήθηκαν πεισματικά την κατάληψη της 15 Νοέμβρη του ’73, και όταν εξαναγκάστηκαν να συρθούν, αφού η κατάληψη ήταν πραγματικότητα, απέτυχαν πάλι να δώσουν το δικό τους περιεχόμενο και να περιορίσουν τα γεγονότα στα πλαίσια μιας φοιτητικής κινητοποίησης για «ακαδημαϊκές ελευθερίες».

Η στάση του ΚΚΕ καθοριζόταν από τη γενικότερη γραμμή του εκείνη την περίοδο απέναντι στη φιλελευθεροποίηση που προσπαθούσε να επιβάλει το χουντικό καθεστώς για να πετύχει τη νομιμοποίηση και αποδοχή του.

Και οι δύο πτέρυγες, παρά τις επιμέρους αντιρρήσεις τους, έβλεπαν με καλό μάτι τη «φιλελευθεροποίηση» και από κοινού με τις αστικές δυνάμεις σχδίαζαν και προωθούσαν ένα συμβιβασμό με το φασιστικό καθεστώς, για την «ομαλή μετεξέλιξη της δικτατορίας σε κοινοβουλευτική δημοκρατία» μέσω μιας «κυβέρνησης εθνικής ενότητας».

Την ώρα που ο αμερικανοφασισμός οργίαζε και ωρίμαζαν γοργά οι αντιφασιστικές και αντιαμερικάνικες διαθέσεις του λαού και της νεολαίας, την ώρα που βάθαινε η αντίθεση ανάμεσα στο λαό και τον αμερικάνικο ιμπεριαλισμό, η ηγεσία του ΚΚΕ πρόβαλλε και εφάρμοζε μια οπορτουνίστικη γραμμή συνεργασίας με τις αστικές δυνάμεις.

Αυτή η γραμμή οδηγούσε τις δυνάμεις του ΚΚΕ να υιοθετούν στην πράξη μια στάση συγκράτησης, περιορισμού και υπονόμευσης του μαζικού αντιφασιστικού κινήματος του λαού.

Αυτή η γραμμή εκφράστηκε με τον πιο καθαρό τρόπο πριν και στη διάρκεια της κατάληψης του Πολυτεχνείου και χρεωκόπησε ολοκληρωτικά.

Λίγο-πολύ η ιστορία της κατάληψης του Πολυτεχενείου είναι γνωστή, αλλά καλό θα ήταν τώρα, με αφορμή τα τριαντάχρονά του, να γνωρίζουν και οι νέοι τί συνέβη, αποκαλύπτοντας τους πλαστογράφους της ιστορίας του.

Τα πάθη φούντωσαν εντελώς απροσδόκητα στο Πολυτεχνείο από την 14η του Νοέμβρη του ΄73 που αρχίζει η κατάληψη μέχρι τη νύχτα του Σαββάτου προς Κυριακή της 17ης του Νοέμβρη, που τα τάνκς θα καταστείλουν την αυθόρμητη, αυτοκαθοδηγούμενη και ακαθοδήγητη από τα κόμματα φοιτητική εξέγερση.

Τις τρεις μέρες που κρατάει ο ξεσηκωμός, πλήθη λαού θα συμπαρασταθούν σιωπηλά στους εξεγερθέντες φοιτητές στέλνοντας παράλληλα ένα μήνυμα προς τη χούντα. Ένα μήνυμα το οποίο εκτός από σαφές ήταν και αιματηρό αφού αρκετοί ήταν εκείνοι που δέχτηκαν τα πυρά των επιστράτων που υπερέβησαν εαυτούς εκείνο το τριήμερο υπερασπιζόμενοι την νεοδιορισμένη κυβέρνηση Μαρκεζίνη. Μια κυβέρνηση που μετρούσε μόλις ένα μήνα θητείας και που υποτίθεται ότι ήρθε στην εξουσία για να εκτονώσει την κατάσταση που είχε δημιουργηθεί μετά την εξέγερση της Νομικής.

Η σημαντικότερη συνέπεια του «έπους» του Πολυτεχνείου, είναι το γεγονός πως η ημέρα της πτώσης του χάρισε το όνομά της στην οργάνωση «17 Νοέμβρη». Επίσης δημιούργησε μια κατά λάθος «ηρωίδα», τη Μαρία Δαμανάκη, της οποίας ο ηρωϊσμός συνίσταται στην εκφώνηση από το ραδιόφωνο των φοιτητών, των συνθημάτων και των ανακοινώσεων της συντονιστικής επιτροπής. Εκτός από την Δαμανάκη, πολλοί πολιτικοί αστέρες γεννήθηκαν σε μια νύχτα μέσα στο Πολιτεχνείο. Ο Μίμης Ανδρουλάκης, ο Κώστας Λαλιώτης και ο Στέφανος Τζουμάκας – όλοι τους ηγετικά στελέχη της εξέγερσης – πήραν το δρόμο για τη Βουλή, την πολιτική σκηνή, το πολιτικό παρασκήνιο και την εν γένει ελληνική πολιτική αθλιότητα, ξεκινώντας από κει (πράγμα που σημαίνει ότι για την ανανέωση της ελληνικής πολιτικής ζωής σήμερα, πρέπει να υπάρξουν μερικά ακόμα Πολυτεχνεία, μέχρι να πέσουν οι πολλές δημοκρατικότατες χούντες που προέκυψαν από τη διάλυση της μεγάλης χούντας).

Όπως και να έχει, το «έπος» του Πολυτεχνείου, έγινε ένα ισχυρό αντιστασιακό άλλοθι για κείνους που για εφτά χρόνια λούφαζαν, και ξαφνικά έγιναν αντιστασιακοί εν μια νυκτί, καλά προφυλαγμένοι οι περισσότεροι από την πολυκέφαλη μάζα που τους περιέβαλλε πανταχόθεν.

Όταν λοιπόν στις 15 Νοέμβρη του ’73 ρίχτηκε το σύνθημα μέσα στο προαύλιο του Πολυτεχνείου για κατάληψη από ομάδες φοιτητών του Πολυτεχνείου και άλλων Σχολών, το σύνθημα αγκαλιάστηκε από όλο και περισσότερο κόσμο που άρχισε να συρρέει και από άλλες Σχολές. Τότε οι δυνάμεις της ΚΝΕ και Αντι-ΕΦΕΕ συγκαλούν αμέσως συνελεύσεις των Σχολών του Πολυτεχνείου και αρνούνται πεισματικά την κατάληψη, αποχωρόντας επιδεικτικά από το Πολυτεχνείο, παίρνοντας μαζί τους και τους φοιτητές των Συνελεύσεων που είχαν «κερδίσει», σε μια απεγνωσμένη προσπάθεια να σαμποτάρουν την κατάληψη. Μάταια βέβαια, γιατί το σύνθημα της κατάληψης κυριάρχησε σε μια σειρά συνελεύσεις Σχολών του Πολυτεχνείου και εδραιώθηκε με τον ερχομό φοιτητών και σπουδαστών, από άλλες Σχολές, ένα σύνθημα που ανταποκρινόνταν απόλυτα στο επίπεδο των αγωνιστικών, αντιφασιστικών διαθέσεων, όπως αποδείχθηκε, όχι μόνο της φοιτητικής νεολαίας αλλά και όλου του λαού. Όταν πια η κατάληψη ήταν γεγονός, οι δυνάμεις της ΚΝΕ εξαναγκάστηκαν να συρθούν πίσω από τα γεγονότα, μπήκαν ξανά μέσα στο Πολυτεχνείο, προβάλλοντας διαρκώς εμπόδια, προσπαθώντας να καπελώσουν κάθε εκδήλωση, να συγκρατήσουν την έκταση και το βάθος των εξελίξεων. Φυσικά,όλες οι «γραμμές άμυνας» των αναθεωρητών χρεωκόπησαν.

Γιατί η γραμμή που κυριάρχησε στο Πολυτεχνείο, ήταν η γραμμή της ασυμβίβαστης πάλης και σύγκρουσης με το φασισμό και τον αμερικάνικο ιμπεριαλισμό και το σάρωμα της μαρκεζίνικης φιλελευθεροποίησης που αποτελούσε απροκάλυπτο εξωραϊσμό του φασιστικού καθεστώτος.

Όταν η φασιστική δικτατορία έπνιξε στο αίμα τη λαϊκή εξέγερση και χρεωκόπησε η μαρκεζίνικη φιλελευθεροποίηση, για να ’ρθει λίγες μέρες αργότερα η χούντα του Ιωαννίδη, τότε βγήκε και όλο το ρεβιζιονιστικό δηλητήριο στην επιφάνεια για τον ηρωικό ξεσηκωμό του Πολυτεχνείου. Τότε, αξιολογώντας με αυτόν τον τρόπο τα γεγονότα, έγραψαν στο διαβόητο φύλλο 8 της «Πανσπουδαστικής» ένα κείμενο που το παρουσίασαν σαν Ανακοίνωση της «Συντονιστικής Επιτροπής του Πολυτεχνείου», πλαστογραφώντας την υπογραφή της Συντ.Επιτροπής, όπου έλεγε πως τα γεγονότα άρχισαν όταν ήρθαν στο Πολυτεχνείο 300 οργανωμένοι προβοκάτορες (υπονοώντας τους φοιτητές που κατέβηκαν την Τετάρτη 15 Νοέμβρη από τη Νομική και τις άλλες Σχολές στο Πολυτεχνείο) και ζητούσε να σχηματισθεί κυβέρνηση εθνικής ενότητας. Με τη θέση αυτή η ηγεσία του ΚΚΕ έλεγε ξεκάθαρα πως τα γεγονότα του Πολυτεχνείου ήταν έργο 300 προβοκατόρων, καλλιεργώντας την ιδέα πως η κατάληψη του Πολυτεχνείου ήταν ένα σκοτεινό σχέδιο που ήρθε να ανακόψει την ομαλή μετεξέλιξη της φιλελευθεροποίησης και να επιβάλει τη νέα χούντα του Ιωαννίδη. Αυτή τη γραμμή πρόβαλλαν και για το Πολυτεχνείο όσο διαρκούσε η στυγνή τυραννία του Ιωαννίδη. Γιατί όταν επέσε λίγους μήνες αργότερα το στρατιωτικοφασιστικό καθεστώς, ξεκίνησαν μια χωρίς προηγούμενο καπηλεία για το Πολυτεχνείο και τους ηρωϊκούς νεκρούς του.

Αυτοί που έκαναν το παν για να μη γίνει η κατάληψη, αυτοί που προσπάθησαν με κάθε τρόπο να περιορίσουν και να καθυποτάξουν στη γραμμή συμμαχία με τους αστούς πολιτικούς, υπονομεύοντας τον αντιφασιστικό αντιιμπεριαλιστικό της χαρακτήρα, αυτοί που συκοφάντησαν στη συνέχεια και απέδωσαν την κατάληψη στους «300 προβοκάτορες του Ρουφογάλλη», αυτοί – όταν η εξέγερση διακαιώθηκε στη συνείδηση του λαού – έγιναν οι τιμητές της κατάληψης του Πολυτεχνείου, αυτοί εμφανίστηκαν μετά το ’74 ως οργανωτές και καθοδηγητές του, σε μια αποκρουστική πλαστογράφηση της ιστορίας, αντάξια της καιροσκοπικής και ρεβιζιονιστικής φυσιογνωμίας τους.

Ιδεορδρόμιο και Indymedia


----------------------------------------------------

Για το Πολυτεχνείο

Το παλιό τροπάριο, κάθε τέτοια εποχή, γίνεται της μόδας :

«Ήμουνα και γω εκεί». «Αντιστάθηκα κι εγώ στη χούντα». «Μάτωσα κι εγώ για την ελευθερία».

Πού; Στο Πολυτεχνείο.

Α, βέβαια, όλοι ήταν εκεί τότε! Ξαφνικά όλοι βγήκαν αγωνιστές. Ο αγώνας των ανθρώπων που μάτωσαν πραγματικά για την ελευθερία, καπηλεύεται συστηματικά από «αγωνιστές» εκ των υστέρων. Από ανθρώπους που ήταν περαστικοί από το Πολυτεχνείο τότε και σήμερα το εξαργύρωσαν καταλαμβάνοντας θώκους της εξουσίας. Από ανθρώπους που κρύφτηκαν στη Μπουμπουλίανας ή στη Στουρνάρη για να σώσουν το τομάρι τους και σήμερα ποζάρουν σαν αγωνιστές.

Οι πραγματικοί αγωνιστές, οι άνθρωποι που βρέθηκαν στο ελεύθερο Πολυτεχνείο, έμειναν στην αφάνεια. Πέρα από τις ψευτοτιμές. Έξω από τα πανηγύρια.

Κάπου αγωνίζονται ακόμα για την ελευθερία τους. Χωρίς να δώσουν αντιπαροχή τα ιδανικά τους.

Και θα σκεφθεί κανείς: «καλά αυτά μας τά ‘παν κι άλλοι» ή «ποιοί είστε εσείς;» κ.λ.π.

Εμείς είμαστε αυτοί που σας βαρεθήκαμε να παρουσιάζεστε μια φορά το χρόνο αγωνιστές της ελευθερίας και τις υπόλοιπες μέρες κατασκευαστές της εξουσίας. Είμαστε αυτοί που σιχαθήκαμε να σας βλέπουμε να καταθέτετε στεφάνια δακρύζοντας με αξιοζήλευτη υποκρισία. Είμαστε αυτοί που τιμούμε σιωπηλά τους ήρωες του Πολυτεχνείου και γράφουμε στα παλιά μας τα παπούτσια όλους εκείνους που «αγωνίζονται» για μια θέση στην κάμερα.

ΔΕΝ βρέθηκα στο Πολυτεχνείο.

ΔΕΝ είμαι της γενιάς του 1-1-4.

ΔΕΝ με ξυλοφόρτωσαν τότε τα ανδρείκελα της χούντας.

ΔΕΝ μοίρασα αντιεξουσιαστικές προκυρήξεις.

Υποκλίνομαι όμως μπροστά σ΄ αυτά τα παλικάρια που μάτωσαν για να μπορούμε εμείς να γράφουμε αυτές τις αράδες.

Τιμή μας.

Γιώργος Σφυρής
----------------------------------------------------

Μνήμες, βλέπω, αποθηκεύεις στις αποσκευές σου.

Στιγμές που γεύτηκες εδώ κι εκαί, στις μέρες πού αφέθηκες.

Εικόνες, πρόσωπα και φως – αυτό κι αν περισσεύει, πού θα μπει; - ατάκτως ερριμένα, στις ανοιχτές βαλίτσες που ασφυκτιούν. Άσε που, εκεί, σε μια γωνιά τρυπώνει και σου γνέφει η θλίψη της επιστροφής.

Αν όμως όπως βλέπω, είσαι εκεί γιατί δεν το τολμάς; Παράτησε τις θήκες ανοιχτές και ξαναχύμηξε στο φως.

Εγώ είμαι εδώ – παντού και πουθενά – σε περιμένω. Το πλοίο στην ακτή μην το μετράς, θα έρθει άλλο.

Ενώ εγώ δεν αγκυροβολώ, σε ψάχνω...


----------------------------------------------------

Φίλες και φίλοι αναγνώστες :


Πέρασε ένας χρόνος από τη μέρα που η ανησυχία, ο προβληματισμός και η αγάπη για το τόπο μας πήρε τη μορφή ενός εντύπου.

Ξέρω οτι το "Ιδεοδρόμιο" δεν είναι τέλειο. Αλλά δεν προσπαθεί να γίνει. Του αρκεί να είναι αυτό πού είναι. Και πιστεύω ότι έτσι είναι πιό συναρπαστικό. Σαν τη ζωή, που είναι όμορφη – όχι όμως τέλεια. Που, αν και είναι γοητευτική, όσο την ανακαλύπτεις τόσο πιο ανεξερεύνητη είναι.

Που όσο τη γνωρίζεις τόσο πιο λίγα ξέρεις.

Μακριά λοιπόν από το "Ιδεοδρόμιο" η τελειότητα. Και μάλιστα τώρα πού γίνεται – μόλις – 7 τευχών. Και που με το σφρίγος της ενηλικίωσής του, τάζει περισσότερη ομορφιά, γνώση και . . . προσπάθεια.

Ακολουθώντας τη γοητευτική πυξίδα που μας οδηγεί από το πρώτο τεύχος, εύχομαι στο "Ιδεοδρόμιο" να γιορτάσει και το εκατοστό του τεύχος.

Με την ευκαιρία των πρώτων γενεθλίων λοιπόν, θέλω να ευχαριστήσω όλους εσάς που συμβάλλατε σ’ αυτή τη μικρή εκδοτική προσπάθεια, μ’ όποιον τρόπο μπόρεσε ο καθένας σας.

· Όλους εσάς, που με τις κριτικές σας – καλοπροαίρετες ή μη – μας προβληματίσατε ως προς το άν πρέπει να υπάρχουν ελεύθερες εκφράσεις – φωνές ή όχι, με στόχους ή χωρίς.

· Τον καθένα ξεχωριστά που είχε το θάρρος να εκφραστεί γραπτώς μέσα από τις σελίδες του περιοδικού.

· Τους συνεργάτες μου που εκτός από ηθικοί συμπαραστάτες στην όλη προσπάθεια συνέβαλλαν και οικονομικά τα μέγιστα έτσι ώστε μετά από χαρές, λύπες και απογοητεύσεις να μπορούμε κάθε δίμηνο να κρατάμε περήφανοι στα χέρια μας το καινούριο πνευματικό μας δημιούργημα.

· Ξεχωριστά τους επαγγελματίες που διαφημίστηκαν μέσα από το “Ιδεοδρόμιο” βοηθώντας έτσι, σε μεγάλο βαθμό, να ανταπεξέλθει στα οικονομικά του προβλήματα.

· Τέλος ιδιαίτερης αναφοράς χρήζουν οι φίλοι και γνωστοί που με την μικρή οικονομική συμβολή τους, βοήθησαν κι αυτοί στην συνέχιση της έκδοσης του “Ιδεοδρομίου”.

Αυτοί είναι οι : Γρηγόρης Παραδείσης, Κώστας Βογιατζής, Θανάσης Σαράφης, Χρήστος Κωνσταντιλάκης, Δημήτρης Μπατάρας, Χρήστος Χριστοφόρης, Θοδωρής Τζίνας, Χάρης Αμμανατίδης, Τάσος Γκουλγκουτσικάς και Λάζαρος Γιαννούδης. Προκαταβολικά συγνώμη αν ξέχασα κάποιον.

Γιώργος Σφυρής


----------------------------------------------------

----------------------------------------------------

Με την ευκαιρία της κατάθεσης του καταστατικού του Ιδεοδρομίου στο πρωτοδικείο,

κάναμε μια μίνι αναδρομή - έρευνα σε περιοδικά και εφημερίδες για το ποιοί άλλοι ενδιαφέρονται

να ιδρύσουν σύλλογο ή σωματείο.

· Σύλλογος φίλων τηλεκάρτας ο Παρθενών

· Σύλλογος φίλων Πτηνών συντροφιάς Αττικής

· Σύλλογος φίλων Δρομοκαϊτιου θεραπευτηρίου

· Σύλλογος φίλων θεαμάτων κοκορομαχίας Αθηνών

· Πανελλαδικός σύλλογος μνήμης Άρη Βελουχιώτη

· Πολιτιστικός σύνδεσμος μικρού τεκτονισμού LE DROIT HUMAIN

· Πανελλήνιος σύνδεσμος οπλαρχηγών Εθνικής Αντίστασης ΕΟΕΑ – ΕΔΕΣ

· Θρησκευτικός σύλλογος της διεθνούς σχολής του Χρυσού Ροδόσταυρου

· Σύλλογος αγωνιστών οργανώσεως Γρίβας Διγενής

· Σύλλογος ελλήνων καπνιστών πίπας

· Σύλλογος ψυχαγωγίας ηλικιωμένων ο Μαθουσάλας

· Σύλλογος αδιόριστων θεολόγων ελλάδας

· Ένωση αποστράτων αδικηθέντων αξ/κών της πρώην Χωροφυλακής και της ΕΛ.ΑΣ.

· Έλληνες φίλοι Σεϋχελών

· Σωματείο κυριών και δεσποινίδων Αγίας Φωτεινής Ιλισσού

· Σύλλογος Φυσικής αγωγής – γυμνιστών ελλάδας (ΣΦΑΓΕ) ΟΙ ΠΡΩΤΌΠΛΑΣΤΟΙ

· Σύνδεσμος θεατών και φίλων Οίας

· Λέσχη βετεράνων εθνικής υπηρεσίας πληροφοριών (ΛΕ.Β.ΕΥΠ)

(στο επόμενο τεύχος ... θα έχουμε περισσότερους)

----------------------------------------------------

ΚΑΛΑ ΕΙΜΑΣΤΕ ΚΙ ΕΤΣΙ.


Ο φθόνος δεν είναι τίποτα καινούριο στην Ελλάδα, ούτε βέβαια και η οποιαδήποτε ιδεολογική του επικάλυψη. Δε νομίζω οτι υπάρχει άνθρωπος που να ξεχώρισε σ’ οποιονδήποτε τομέα και να μη κατηγορήθηκε για όλα τα κακά της μοίρας. Στην περίπτωση ενός επιχειρηματία π.χ. οι κατηγορίες είναι του τύπου «κλέφτης», «μιζαδόρος», «απατεώνας», «πράκτορας», ενώ στην περίπτωση αυτών που εγγράφως καταθέτουν την γνώμη τους, το σενάριο είναι πολύ πιο επικίνδυνο. Είτε απόψεις γράφεις, είτε εκτιμήσεις και ρεπορτάζ κάποιου τύπου, έχεις μόνο έναν στόχο. Να σε διαβάσουν κατ’ αρχήν, να σε παραδεχθούν και αν είναι δυνατόν να συμφωνήσουν στην άποψη οτι κατάφερες και εξέφρασες αυτό που και οι ίδιοι πίστευαν και δεν είχαν κατορθώσει να το αρθρώσουν σε συγκροτημένο λόγο.

Κατηγορίες όπως «ρατσισμός», «μισογυνισμός», «σεξισμός», «εθνικισμός» επιστρατεύονται για να εξοστρακίσουν αυτούς που είτε φθονούμε, είτε, αν θέλετε, τους θεωρούμε ιδεολογικούς μας αντιπάλους. Ξαναξύπνησαν, σε μια ταλαιπωρημένη επί 50 περίπου χρόνια χώρα, εφιάλτες που οι μεγαλύτεροι από εσάς που διαβάζετε αυτό το περιοδικό, γνωρίσατε στις δεκαετίες του ’60 και ’70. «Δηλωσίες», «χαφιέδες», «συνεργάτες», «πράκτορες», «αντικειμενικά όργανα της αντίδρασης».η μισή Ελλάδα κατηγορούσε την άλλη μισή και πουθενά δεν μπορούσες να διασωθείς.

Δε θα πέσω στην ευκολία να υπενθυμίσω τους διάφορους κομμουνιστοφασίστες τύπου Τσαουσέσκου, Κιμ Ιλ Σουνγκ, της χήρας του Μάο ή του Πολ Ποτ, τους οποίους τους είχαν για ινδάλματα οι Ρηγάδες, οι ανανεωτικοί αριστεροί και αρκετοί Πασόκοι. Δε θέλω να κολλήσω σ’ αυτά γιατί απλούστατα έχουν περάσει δυο δεκαετίες που έχουν μείνει πίσω μου αυτά τα συντρίμμια.

Λυπούμαι και ζητώ συγνώμη από τους νεαρότερους αναγνώστες που αγνοούν τους προαναφερθέντες. Λυπούμαι ακόμα περισσότερο που διαπιστώνω οτι, εν’ έτει 2003, ακόμα μπορεί να υπάρχει κυνήγι μαγισσών. Γιατί ζούμε σε μια χώρα που δε μπόρεσε να προκόψει επί 50 χρόνια, γιατί την κυνηγούσαν τα φαντάσματα του εμφύλιου ή γιατί δεν έπαψε να υπάρχει ο εγκεφαλικός φασισμός διάφορων (βασικό κίνητρο των εξτρεμιστικών ιδεολογιών, όταν ξεπεράσεις τη νεότητα, δεν είναι άλλα από την ασχήμια, τα κόμπλεξ, την αποτυχία και την τυφλή ανωνυμία).

Νόμιζα οτι μόνο οι Αμερικάνοι – μέσα στην ιστορική τους βλακεία – ήταν οι μόνοι που μπορούσαν να γεννήσουν φαινόμενα σαν την «Πολιτική Ορθότητα», να θεωρούν τις λέξεις, τα ανέκδοτα, τις παροιμίες, ακόμα και τα παραμύθια, σαν φορείς του σεξισμού και του ρατσισμού. Εκεί μεμονωμένες ομάδες ηλιθίων – έχουμε κι εδώ τέτοιους – θέλησαν να ξαναγράψουν μόνοι τους το λεξικό που ο άνθρωπος χρησιμοποιεί εδώ και 5.000 χρόνια. Η νοικοκυρά δε λέγεται νυκοκυρά, είναι «η επιζήσασα της οικιακής φυλάκισης». Ο ανάπηρος δε ζει την αναπηρία του αλλά είναι «ο άνθρωπος με διαφορετικά χαρίσματα». Η πουτάνα ονομάζεται «σεξουαλική θεραπεύτρια» και η λεσβία «απελευθερωμένο ή αποαποικιοποιημένο σώμα». Αποαποικιοποιηθείτε όλες λοιπόν για να προκόψει η κοινωνία.

Έχω μπροστά μου τα «Πολιτικά Ορθά Παραμύθια» που έγραψε κάποιος Τζ. Φ. Γκάριν. Διαβάζω την Κοκκινοσκουφίτσα μεταλλαγμένη και δε ξέρω αν πρέπει να γελάω ή να πυροβολήσω τον εγκέφαλο που το έγραψε, μη τυχόν και ξαναγράψει τίποτα άλλο και μείνουν διανοητικά ανάπηρα τα παιδιά που θα τα διαβάσουν. «Η Κοκκινοσκουφίτσα πήγε στη γιαγιά της ένα καλάθι με φρέσκα φρούτα και μεταλλικό νερό» (προφανώς για να μην πάει κανένα ένοχο ιδεολογικά σαλάμι ή το εγκληματικό νερό της βρύσης). «Το έκανε ως γενναιόδωρη πράξη ανάπτυξης του αισθήματος της κοινωτικής αλληλεγγύης και όχι βέβαια γιατί η γιαγιά είχε ανάγκη, μιας και μπορούσε να μόνη της να φροντίζει τον εαυτό της» (τώρα τον σκοτώνεις ή όχι;) Όταν την "έπεσε" στην Κοκκινοσκουφίτσα ο Λύκος, αυτή του απάντησε : «Θεωρώ οτι η σεξιστική σου παρατήρηση είναι εξαιρετικά επιθετική, αλλά έχεις το ελαφρυντικό ότι μιλάς έτσι εξαιτίας της παραδοσιακής κατάταξης στο λούμπεν προλεταριάτο». (Κόκαλο ο Λύκος).

Όταν ο ξυλοκόπος έτρεξε να βοηθήσει την Κοκκινοσκουφίτσα από την επίθεση του Λύκου, αυτός κατ’ αρχήν έπαψε να ονομάζεται ξυλοκόπος, και έγινε το «άτομο που ασχολιόταν με το κόψιμο των ξύλων», ή «μηχανικός καυσίμων υλών». Όταν δε, σήκωσε το τσεκούρι να σκοτώσει το Λύκο, τότε ήταν που "τα είδε όλα". Σε υστερική κατάσταση η Κοκκινοσκουφίτσα τον άρπαξε από τα μούτρα λέγοντάς του «Σεξιστή, φυλετιστή, πώς τολμάς να υποθέτεις ότι οι γυναίκες και οι λύκοι αδυνατούν να λύσουν τα προβλήματά τους χωρίς τη βοήθεια ανδρών;». Αφήστε την εκεί να τη φάει την π.... Στο τέλος βέβαια, η γιαγιά με την εγγονή έφτιαξαν ένα εναλλακτικό κοινόβιο που βασιζόταν στον αλληλοσεβασμό και τη συνεργασία.

Βέβαια στο άλλο παραμύθι με το Λύκο και τα Τρία Γουρουνάκια έχουμε πιό ευτυχή κατάληξη, διότι τα Γουρουνάκια δεν κάνουν ένα απλό κοινόβιο αλλά «εγκαθιδρύουν μια υποδειγματική σοσιαλιστική δημοκρατία, με δωρεάν παιδεία, εθνικό σύστημα υγεία και φτηνή στέγη για όλους». Τώρα νομίζω οτι κατλάβατε με τί επικίνδυνους μ... έχουμε μπλέξει.

Η κοινωνία πάντα κινδύνευε απ’ τους αγέλαστους, τους μουρτζούφληδες, τους παρωχημένους, τους ανθρώπους χωρίς χιούμορ, τους αυστηρούς, τους σοβαροφανείς. Για να το καταλάβετε, θυμηθείτε όλα τα πρόσωπα και τις κινήσεις των στελεχών και των αρχηγών των φασιστικών καθεστώτων σ’ όλο τον κόσμο, από τη Σοβιετική Ένωση και τη Βουλγαρία, μέχρι τη Χιλή, τη Ροδεσία, το Ιράκ, την Τουρκία.. Ίδιες φάτσες, ίδια αυστηρότητα και προ παντός ίδιος λόγος.

Γι’ αυτό λοιπόν πρέπει να πούμε οτι τα μυαλά των ανθρώπων έχουν ξεκολλήσει εντελώς από τα προπατορικά μας αμαρτήματα, ο λόγος σαφέστατα απενοχοποιείται και όλοι πλέον ξέρουμε πως αυτοί που φασιστικά δηλώνουν οτι η γλώσσα που μιλάει η Ελληνική νεολαία είναι διαβρωμένη, αναγορεύει φασιστικά τον εαυτό του σε κριτή του Ορθού Λόγου. Άλλωστε όλοι οι φασισμοί ξεκίνησαν από την κριτική της γλώσσας.

Τέλος, μπορούμε να κάνουμε μια δημοσκόπηση (βαρβαριστί = gallop) στο νεανικό πληθυσμό (15 έως 35), με μοναδικό ερώτημα : «Τί ευνοεί τη μαλάκυνση εγκεφάλου, η ανάγνωση του Ριζοσπάστη ή η κορμάρα της, ή του . . . . . . .» ; (βάλτε εσείς όνομα)

Θέος Σχωρέσας σύντροφοι. Ευτυχώς εσείς πεθάνατε νωρίς.

Ιδεοδρόμιο


----------------------------------------------------

Σημαιοφόροι


«ΣΗΜΑ ή σημείον, ιδίως το εκ τεμαχίου υφάσματος, φέροντος εμβλήματα και χρώματα ιδιάζοντα εις έθνος, λαόν ή μερίδα αυτού». Έτσι ορίζει τη σημαία μια καλή εγκυκλοπαίδεια που έτυχε να διαβάσουμε. Φαίνεται όμως πως τη διάβασαν και άλλοι. Και πως κόλλησαν εκεί που γράφει «μερίδα αυτού». Μόνο έτσι εξηγείται το ότι, έναν λαό που έχει ήδη γίνει χίλια κομμάτια, πάνε να τον κόψουν και σε άλλες μερίδες. ... παντιέρες και μπαϊράκια KAI O ΕΝΑΣ σηκώνει σημαία, ο άλλος παντιέρα και ο παρ' άλλος μπαϊράκι. Ο «φτερωτός γιατρός», που κέρδισε τον Δήμο Θεσσαλονίκης επειδή ύψωσε την ελληνική σημαία στους υψηλότερους ιστούς του κόσμου, μπροστά στις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η N.Δ. εν όψει των επερχόμενων εκλογών, αισθάνεται την ανάγκη να αγρεύσει ψήφους και από τη συμπαθή τάξη των αναρχικών, υψώνοντας μαύρη σημαία. Ο κύριος Καραμανλής, ενθυμούμενος τις ανεκπλήρωτες κυβερνητικές υποσχέσεις προς τους Ποντίους, νιώθει χρέος του να υψώσει την ποντιακή σημαία. Και ο κύριος Σημίτης εγκαταλείπει το «ιστορικό» πράσινο, έχοντας επίγνωση πως σήμερα δεν «φοριέται» πια πολύ.

Θυμηθήκαμε έτσι τι έγραφε κάποτε για τη σημαία μια δωδεκάχρονη μαθητριούλα:

«H σημαία είναι ένα πολύ σπουδαίο κομμάτι πανί. ... σεβασμός ΠΡΕΠΕΙ να την αντιμετωπίζεις με σεβασμό. Είναι παράνομο να αφήνεις τη σημαία να πέφτει στο χώμα. Κανείς δεν νοιάζεται αν ένας άστεγος κοιμάται κατάχαμα. Κανείς δεν σκύβει να τον σηκώσει και να τον πιάσει να μη βραχεί. Αυτό δείχνει πόσο πιο σημαντική είναι η σημαία. Τα παιδιά τής ορκίζονται πίστη κάθε μέρα στα σχολεία. Κανείς δεν ορκίζεται πίστη στη δικαιοσύνη και την ισότητα. Κανείς δεν σέβεται το δικαίωμα για έναν καλό μισθό, ένα πιάτο φαΐ, ένα κρεβάτι στο νοσοκομείο. Μα όλοι σεβόμαστε αυτό το κομμάτι πανί που είναι η σημαία μας».

Αυτά που έγραψε η μικρούλα, είναι η πραγματική σημαία. Όλα τα άλλα δεν είναι παρά σημαίες ευκαιρίας.

----------------------------------------------------

ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΣ

ΡΑΤΣΙΣΜΟΣ


Ο ρατσισμός σήμερα, πιό ύπουλος από ποτέ, δεν αφορά μόνο στην ιδεοληψία της ανωτερότητας και της καθαρότητας της φυλής.

Εμφανίζεται με τη μορφή του κοινωνικού ρατσισμού – και σε πλατιά μάλιστα κλίμακα – σαν αποστροφή, δηλαδή φόβος για τον αλλότριο πολιτισμό.

Όσο για το «αντίδοτο»της μόδας,στις ΗΠΑ τουλάχιστον, που είναι η φόρμα του «πολιτικά ορθού» φαίνεται μάλλον απίθανη η επικράτησή της. Πρόκειται για προσπάθεια επιβολής ενός ήπιου λεξιλόγιου για τη διαφορετικότητα. Αλλά η προσπάθεια αυτή, φιλοδοξώντας να καταργήσει μαζί με τη «ρατσιστική» φρασεολογία και το ιδεολογικό της υπόστρωμα, συχνά καταφέρνει να αυτοαναιρείται με ακρότητες που είναι έως και διασκεδαστικές.

Ίσως μια ρεαλιστική στάση στο πρόβλημα «κοινωνικός ρατσισμός» θα ήταν η προσπάθεια κατανόησής του ως ανθρωπολογικού φαινομένου. Ας πούμε ότι είναι ένα σύμπτωμα πολιτισμικής ανωριμότητας ή ένδειξη της μετά «εμβριθείας ομφαλοσκοπούσης αγραμματοσύνης».

Αντοχή και ανοχή

Ήρθε η ώρα να δοκιμαστεί η αντοχή της ελληνικής κοινωνίας στον κοινωνικό ρατσισμό, ο οποίος προσπαθεί να νομιμοποιηθεί στη συνείδηση του κόσμου με εξυπνακίστικα ανέκδοτα για τους μετανάστες από τις χώρες του αναπτυσσόμενου και του πρώην σοσιαλιστικού κόσμου. Βέβαια το φαινόμενο δεν είναι μόνο ελληνικό : Πάρα πολλά από τα ανέκδοτα για Πόντιους φερ’ ειπείν, είναι στα καθ’ ημάς μεταφορά ανεκδότων που βγάζουν οι Γάλλοι για τους Βέλγους. Αλλά, ούτε και στο χουλιγκανισμό, σ’ αυτή τη ν ακραία εκδήλωση μισαλλοδοξίας, υπάρχει ελληνική πρωτιά. Εμείς απλώς ακολουθήσαμε με τη χαμηλή αυτοεκτίμηση μιμητικού ζώου, αποποιούμενοι έτσι αυτοκαταστροφικά τον τίτλο των κληρονόμων του πνεύματος της Ολυμπίας.

Η εύκολη εκδήλωση βίας, με αφορμή κάθε τύπου «αλλο-δοξία», είναι σύμπτωμα κοινωνικού ρατσισμού που εκδηλώνεται σαν τυφλό μίσος προς το αλλότριο. Αυτή η έλλειψη ανοχής προς το αλλότριο μοιάζει να είναι ο χειρότερος εχθρός της δημοκρατικά οργανωμένης κοινωνίας.

Η σχέση της κονωνίας – άρα και υης ελληνικής – με τους έγχρωμους μετανάστες από τον Τρίτο κόσμο ή με τους ομόγλωσσους και ομόθρησκους μετανάστες από τη Βόρεια Ήπειρο και τη Ρωσία μπορεί να πάρει τα χαρακτηριστικά του κοινωνικού ρατσισμού με δυο τρόπους : Όταν προσδιορίζεται από το μίσος και το φόβο για τον αλλότριο πολιτισμό ή όταν αντιμετωπίζεται αυτός ο πολιτισμόςσαν γραφικός και υποδεέστερος του πολιτισμού της χώρας που υποδέχεται τους μετανάστες. Και βέβαια το «γραφικό» και το «υποδεέστερο» είναι έννοιες υποκειμενικές και σχετικές με το ποιός από τους δυο πολιτισμπούς έχει «το πάνω χέρι» πολιτικά, οικονομικά και τεχνολογικά. Και βέβαια το μίσος προς το αλλότριο, γενεσιουργός αιτία του ρατσισμού και του κοινωνικού ρατσισμού, δεν περιορίζεται στους έγχρωμους, στους μετανάστες, στους ομοφυλόφιλους ή άλλες καταπιεσμένες μειονότητες – ακόμα και σε καταπιεσμένες πλειοψηφίες όπως είναι οι γυναίκες σε μερικούς πολιτισμούς.

Σε ατομικό επίπεδο, τό μίσος αυτό αποτελεί ψυχολογικό πρόβλημα. Σε κοινωνικό όμως επίπεδο, έχει τα χαρακηριστικά ανθρωπολογικού φαινομένου, που πρέπει να γίνει κατανοητό, για να μπορέσει ίσως μια μέρα να ξεπεραστεί.

Μειονοτική συνείδηση

Κάθε καταπιεσμένη μειονότητα είναι θέση ανίκανη να αμυνθεί στην υποτιθέμενη και συγκυριακή «υπεροχή» της πλειοψηφίας που ασκεί βία εις βάρος της, με λόγια ή με έργα. Βία υποβόσκει ακόμα και στα ανέκδοτα ή τις εξυπνάδες που φαίνονται ανώδυνα «αστειάκια» αλλά νομιμοποιούν υπόγεια τον κοινωνικό ρατσισμό σαν «έξυπνη» και «προχωρημένη» συμπεριφορά.

Ο κοινωνικός ρατσισμός εμφανίζεται σαν στάση και σαν τάση με αντιφατικό τρόπο : «είμαστε ανώτεροι από τους αντιπάλους, άρα πρέπει κατά το νόμο της φύσης να τους επιβληθούμε», συλλογισμός που μεταφράζεται «οι αντίπαλοι είναι κατώτεροι από εμάς, συνεπώς και επικίνδυνοι ως ατελείς, άρα πρέπει να τους επιβληθούμε». Αυτός ο παράλογος συλλογισμός, που παραπέμπει στο γνωστό παράδειγμα «το μποζούκι είναι όργανο, ο χωροφύλακας είναι όργανο, άρα ο χωροφύλακας είναι μπουζούκι», αναγνωρίζεται ακόμα και ανάμεσα σε ψευδοαντίπαλες ομάδες. Ομάδες με περιστασιακό ή και τεχνητό αντικείμενο αντιπαλότητας : Θρακιώτες και Πελοποννήσιοι, επαρχιώτες και πρωτευουσιάνοι, Αθηναίοι και Θεσσαλονικείς, Αρειανοί και Παοκτσήδες, ωραίοι και άσχημοι και πάει λέγοντας. Κλειδί του παραλογισμού είναι οι έννοιες του «κατώτερου» και του «ανώτερου» αντί του «διαφορετικού», που είναι στην πραγματικότητα το αλλότριο.

Η ματιά του ανθρωπολόγου

Κι ερχόμαστε στο «δια ταύτα» : Τι μπορεί να κάνει ο σύγχρονος κόσμος, ώστε να αυτοπροστατευθεί από τον κοινωνικοπολιτιστικό ρατσισμό; Ακόμα κι αν η αναβίωση νεοναζιστικών οργανώσεων, που διακατέχονται από τις «αρχές» του φυλετικού ρατσισμού, θεωρηθεί φαινόμενο συμπτωματικό και ελεγχόμενο, υπάρχει πάντα απειλητικός ο κοινωνικός ρατσισμός. Με δεδομένη την έξαρση της οικονομικής πρσφυγιάς, με δεδομένη την παγκόσμια έξαρση της ανεργίας, της ξενοφοβίας και του πολλαπλασιασμού των νεόπτωχων, αλλά και με δεδομένη την ταχύτατη είσοδο των ανεπτυγμένων τουλάχιστον χωρών, λόγω της ιλιγγιώδους ανάπτυξης της τεχνολογίας των media, στις «λεωφόρους της πληροφορικής», η κοινωνική όψη του πλανήτη αλλάζει άρδην και απρόβλεπτα. Δεν είναι μόνο ένα «παγκόσμιο χωριό». Είναι όμως ένα παγκόσμιο χωριό με άνισα κατανεμημένα τα αγαθά του στους βόρειους και νότιους κατοίκους του. Αυό και μόνο φτάνει για να δημιουργήσει εκρηκτικές καταστάσεις στο μέλλον, δεδομένου του ξέφρενου καλπασμού των «αξιών» της καταναλωτικής κοινωνίας.

Σε επίπεδο Παιδείας και φιλοσοφίας των media πάντως, ο αλλότριος πολιτισμός δε μπορεί να κριθεία πό κανέναν ούτε σαν υποδεέστερος ούτε σα γραφικός ούτε σαν αντίπαλος. Είναι απλώς διαφορετικός.

Η παρατήρησή του εμπλέκει θετικά τον «ξένο» στις λειτουργίες αυτού του πολιτισμού και τον υποχρεώνει επίσης να επαναπροσδιορίζει το ποιός είναι ξένος σε ποιόν : ο πολιτισμός στον ξένο ή ο ξένος στον πολιτισμό; Κάποια στιγμή θα αναγκαστεί να παραδεχθεί ότι θεωρεί «κατώτερο» τον απλώς τεχνολογικά υποδεέστερο πολιτισμό καθώς και τις διαφορετικές από τις δικές του συνήθειες. «Πολιτικώς ορθά» λοιπόν θα σκέφτεται ο καθένας μας όταν μπορέσει να κατανοήσει – ας πούμε – πόσο γελοίος φαίνεται στα μάτια ενός κατοίκου της Άπω Ανατολής επειδή δε βγάζει τα παπούτσια του μπαίνοντας σε ένα δωμάτιο...

Ελένη Καρατάσου (εκπαιδευτικός)- Ν. Επιβάτες

----------------------------------------------------

Θανάσης Παπακωνσταντίνου

«Ένα περίεργο λαϊκό! Να ξανακουστεί»


Μία μουσική ιδιοφυϊα από τη Λάρισα,που συνεχίζει να παράγει πολιτισμό και να προσφέρει δυναμική στην τόσο κακοχαρακτηρισμένη «νέα» ελληνική μουσική.

Ενόψει και της κυκλοφορίας του δίσκου των ζωντανών ηχογραφήσεων από τον περσινό χειμώνα και από το καλοκαίρι που πέρασε.Θανάσης Παπακωνσταντίνου,λοιπόν,με τους κλασικούς πια χαρακτηρισμούς του σεμνού,λιτού,καθαρού,αληθινού να τον ακολουθούν…Που συνεχώς δοκιμάζει και δοκιμάζεται σε νέα μουσικά είδη και φόρμες από όλο σχεδόν το μουσικό φάσμα,που τολμάει να «μπλέκει» πράγματα,που παραμένει αξιοπρεπής και πρωτοπόρος.Ένας καλλιτέχνης φωτεινός και δημιουργικός,που προκάλεσε στις παρέες δημιουργικές αντιπαραθέσεις απόψεων για την αξία της «Αγρύπνιας» ή της «Αγίας Νοσταλγίας»,που μας έκανε να ανοίξουμε λεξικά και μάθαμε νέες λέξεις,τοπωνυμία και πρόσωπα.Αυτά είναι τα «Θανασοτράγουδα»,που μας ταξιδεύουν σε άλλους κόσμους ποιητικούς,απλούς και πλήρεις.Δεν είναι τυχαίο ότι η πρώτη του απόπειρα έγινε δίνοντας στιχάκια στον μεγάλο Μάνο Λοϊζο.Και δεν είναι επίσης τυχαίο το σχόλιο του Μάνου Χατζιδάκι για την «Χελώνα» : « Ένα περίεργο λαϊκό!Να ξανακουστεί», είπε για την συμμετοχή του Θανάση στους Αγώνες Ελληνικού Τραγουδιού της Κέρκυρας το 1982.

Το 1983 γράφει από τα στιχάκια του «Γάτου» και του «Λεγεωνάριου» κάτι το οποίο έγινε ευρύτερα γνωστό πολλά χρόνια μετά ,καθώς το 1993 μας συστήνεται δισκογραφικά με την κλασική «Αγία Νοσταλγία».Η συνέχεια λίγο πολύ γνωστή «Στην Ανδρομέδα και στη Γή», «Της αγάπης γερακάρης», «Τα λάφυρα» με τους Ashkhabad,ο «Βραχνός προφήτης» και η «Αγρύπνια»,καθώς και πολλές μουσικές και στίχοι σε δισκογραφικές συμμετοχές άλλων καλλιτεχνών.Μουσική για θέατρο στο «Ημερολόγιο της άμμου» αλλά και για κινηματογράφο στον «Βασιλιά»,μουσικές που μάλλον θα περιλαμβάνονται μαζί με άλλα στην νέα του ολοκληρωμένη δουλειά στην αρχή της νέας χρονιάς.

Να και λίγο γλωσσάριο που ίσως χρειασθεί :

Ο «Πεχλιβάνης» είναι ο παλαιστής, «Άτμαν» είναι το ιερό βιβλίο των Ινδουϊστών, «Θάμαρις» ο μυθικός αοιδός και που τον τύφλωσαν οι Μούσες και του στέρησαν τις μουσικές του ιδιότητες («…Κάθισε κοντά μου Θάμαρι να τα πούμε», «Όταν τραγουδάω»), «Κιούγκια», οι υδροσωλήνες (με τα «…κιούγκια στο σκοτάδι», «Κάτω απ’το μαξιλάρι»), «Κιρκαδιανός» ο ημερήσιος ρυθμός («…Οι πολιτείες πάντα χορεύουν σε ρυθμό κιρκαδιανό..», «Αποσπερίτης»).

ΑΝΤΩΝΗΣ ΠΑΡΤΑΛΙΟΣ


----------------------------------------------------

ΡΕΑ ΓΑΛΑΝΑΚΗ


Ο ΒΙΟΣ ΤΟΥ ΙΣΜΑΗΛ ΦΕΡΙΚ ΠΑΣΑ


Ο Ισμαήλ Φερίκ πασάς σκέφτηκε πως ήταν αργά για ν’αλλάξει τη ζωή και τη φαντασία του.Υπολόγισε την πορεία του από αιχμάλωτος ώσπου να γίνει υπουργός του πολέμου,τους περασμένους πολέμους και τη φιλία του με τον Ιμπραήμ,την οικογένεια και την περιουσία του,την αραβική και συνάμα κοσμοπολίτικη ζωή του Καϊρου,την παιδεία του,τις μικρές συνήθειες μιάς ολόκληρης ζωής,το ημέρωμα της φαντασίας στο κλουβί του κύκλου,το καταφύγιο που είχε βρεί εκεί,την ηδονή του κύκλου και την ηδονή της ευθείας πρίν λίγο ακόμη καιρό.Η άφιξη του Ιωάννη τον ωθούσε να εκτιμήσει διαφορετικά τα πράγματα.Μα για την ώρα κι η πιο ακριβιδίκαιη ζυγαριά ισορροπούσε μόνο στη σιωπή.[…]

Η αιχμαλωσία ενός αγοριού,η αλλαγή της θρησκείας και η σταδιοδρομία του στη διοίκηση δεν ήταν ασυνήθιστο φαινόμενο στην Οθωμανική Αυτοκρατορία.Η περίπτωση του Ισμαήλ Φερίκ πασά υπήρξε ίσως ιδιαίτερη για πολλούς λόγους.Περίπου μισόν αιώνα μετά την αιχμαλωσία του επέστρεψε για να καταστείλει μια επανάσταση στην γενέτειρά του.Εκεί δολοφονήθηκε ή σκοτώθηκε.Ο αδελφός του έτυχε να είναι από τους εψυχωτές και χρηματοδότες της ίδιας επανάστασης.Και,όπως συμβαίνει συχνά με τα πρόσωπα που κινούνται στις παρυφές της ιστορίας,το κενό των γραπτών πληροφοριών καλύπτεται από τις προφορικές παραλλαγές,αφήνοντας βέβαια τις απαραίτητες ρωγμές για τη λογοτεχνία.

Το δίδυμο χώρου και ιστορίας,το μεσογειακό δηλαδή σκηνικό του 19ου αιώνα,δίνεται από δυό διαφορετικές σκοπιές.Από τη σκοπιά του μύθου ή αφήγηση είναι στο τρίτο πρόσωπο,το ύφος δανείζεται ποιητικούς τρόπους,τα γεγονότα υπάρχουν σχεδόν αφηρημένα και ο χρόνος συμβολικά.Από τη σκοπιά της ιστορίας η αφήγηση είναι στο πρώτο πρόσωπο,ο ρεαλισμός των πολεμικών επιχειρήσεων διακόπτει τον μονόλογο του αφηγητή,ο χρόνος απλώνεται στην εξαντλητική καθημερινότητα εννέα μόνο μηνών.

Ο βίος του Ισμαήλ Φερίκ πασά διατρέχει τους δυό τρόπους αφήγησης αποτελώντας τον συνδετικό τους ιστό.Η αιχμαλωσία του και η επιστροφή,το αίσθημα του αθώου και του εναγούς,το κάλεσμα του θανάτου,η εξιδανίκευση της χαμένης ζωής και η διάψευσή της,οι διαφορετικές κάθε φορά παγίδες της ιστορίας,η είσοδος των σύγχρονων ευρωπαϊκών ιδεών στην Ανατολική Μεσόγειο,ο κλειστός συναισθηματικός κόσμος του ήρωα,αποτελούν μερικά από τα βασικά θέματα του μυθιστορήματος.

Η ΡΕΑ ΓΑΛΑΝΑΚΗ γεννήθηκε στο Ηράκλειο της Κρήτης και σπούδασε Ιστορία και Αρχαιολογία στην Αθήνα.Έχει εκδόσει ποιήματα,διηγήματα,δοκίμια και μυθιστορήματα.Το μυθιστόρημα Ο βίος του Ισμαήλ Φερίκ πασά είναι το πρώτο ελληνικό μυθιστόρημα που η Ουνέσκο αποφάσισε να εντάξει στο «UNESCO Collection of representative Works» (1994).Έχει μεταφραστεί γαλλικά,αγγλικά,τούρκικα,βουλγάρικα,ολλανδικά και γερμανικά.

Το μυθιστόρημα Ελένη,ή ο Κανένας έλαβε το Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος (1999) και αντιπροσώπευσε την Ελλάδα για το «Ευρωπαϊκό Βραβείο Λογοτεχνίας Αριστείον»,μπαίνοντας στην τελική τριάδα των υποψηφίων έργων.Έχει εκδοθεί στην Ισπανία,ενώ αναμένεται η ιταλική και η αμερικανική του έκδοση.

Το μυθιστόρημα Θα υπογράψω Λουί έχει εκδοθεί στις ΗΠΑ. Ποιήματα και διηγήματα της συγγραφέως έχουν μεταφραστεί σε αρκετές γλώσσες.Η συγγραφέας έχει επίσης τιμηθεί με το βραβείο Ν.Καζαντζάκης του Δήμου Ηρακλείου και με το βραβείο Τρανούλη.

ΑΝΤΩΝΗΣ ΠΑΡΤΑΛΙΟΣ

----------------------------------------------------


ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ

ΚΑΝΟΝΑΚΙ


Το Κανονάκι ή Κανόνι ή Ψαλτήριο είναι ένα νυκτό έγχορδο όργανο σε σχήμα τραπεζίου.Κατασκευάζεται από σφεντάμι ή άλλα ξύλα,σε διάφορα μεγέθη,εκτός από το δεξιό τμήμα του οργάνου το οποίο είναι δερμάτινο.’Εχει 120 περίπου χορδές,τοποθετημένες σε τριάδες παράλληλα με τις βάσεις του τραπεζίου και οι οποίες ορίζουν τη μελωδική του έκταση σε σχεδόν 4 οκτάβες.Παλαιότερα κουρδιζόταν ανάλογα με τον «τρόπο»(mode) της μελωδίας που επρόκειτο να εκτελεστεί,αλλά στις μέρες μας κουρδίζεται στη διατονική κλίμακα,ιδιαίτερα χαρακτηριστικό του οργάνου,είναι η ύπαρξη στο αριστερό μέρος του και δίπλα στα κλειδιά,κινητών καβαλλάρηδων που λέγονται «μανταλάκια» και οι οποίοι αυξομοιώνουν την τονικότητα των χορδών κατά ¼ του τόνου.Το Κανονάκι παίζεται πάνω στα πόδια του εκτελεστή με δύο «νύχια»(πέννες) από όστρακο χελώνας(ταρταρούγα),κέρατο ή πλαστικό,που φοράει ο οργανοπαίκτης στους δείκτες των χεριών του με δύο ασημένια ή χρυσά δακτυλίδια.

Η ονομασία του οργάνου προέρχεται από το αρχαιοελληνικό «κανών»,που σημαίνει μέτρο και ήταν μονόχορδο όργανο που χρησίμευε στη μέτρηση των μουσικών διαστημάτων.Κατά τους Μεσαιωνικούς χρόνους το συναντάμε με την ονομασία «ψαλτήριο» από το ρήμα «ψάλλω»,που σημαίνει αγγίζω,παίζω έγχορδο με τα δάκτυλα και όχι με πλήκτρα.Το Κανονάκι γνώρισε μεγάλη άνθηση κατά τους Βυζαντινούς χρόνους,ενώ στη συνέχεια περιορίστηκε γεωγραφικά στη περιοχή της Μικράς Ασίας.Στην Ελλάδα πέρασε μετά την Μικρασιατική καταστροφή του 1922.

Χρησιμοποιήθηκε κυρίως από τις κομπανίες που έπαιζαν Σμυρναίϊκα τραγούδια και σήμερα χρησιμοποιείται με διαφορετικούς μουσικούς τρόπους.

ΑΝΤΩΝΗΣ ΠΑΡΤΑΛΙΟΣ


----------------------------------------------------

ΤΡΙΧΟΡΔΟ


Δεξιοτέχνης του μπουζουκιού ο ήχος της ψυχής μας

Ο ήχος που έβγαινε από τις χορδές του μπουζουκιού ήταν κάπως παράξενος.Εξέφραζε ένα βαθύ παράπονο,κάτι σαν ηπειρώτικο θρήνο.Ο Κώστας Παπαδόπουλος,μύστης και δεξιοτέχνης (εκ των μοναδικών) του τρίχορδου αυτοσχεδιάζει αρκετά.Παίζει,παίζει και όλο κάτι βγάζει,κάτι πάει να συνδέσει.Και το φτιάχνει ξαφνικά.Ο αυτοσχεδιασμός του από τα ηπειρώτικα «Γιάννη Μου Το Μαντήλι Σου»οδηγεί στο «Ζεϊμπέκικο Της Ευδοκίας».Αυτή τη μουσική μαγική έμπνευση του Μάνου Λοϊζου.Μόλις ολοκλήρωσε το κομμάτι,αφήνει το μπουζούκι στη διπλανή καρέκλα και λέει: «Αυτές είναι οι τρομερές δυνατότητες,οι μεγάλες άκρες,οι άγνωστοι δρόμοι της μουσικής μας παράδοσης.Αυτός είναι ο μουσικός μας πολιτισμός που αναδεικνύεται μέσα από τους αυτοσχεδιασμούς του μπουζουκιού.Αυτό προσπαθούμε να κάνουμε τώρα τέσσερις μπουζουξήδες και τρείς ακόμα μουσικοί που θα είναι κοντά μας: «Να αναδείξουμε το μπουζούκι».

Και το ανέδειξαν όπως το ήθελαν εκείνοι.Με την καθαρότητα του λαϊκού ήχου.Το καταξίωσαν ως πρωτοπόρο και ουσιαστικό όργανο της λαϊκής ορχήστρας.Αυτοσχεδιασμοί σε μινόρε,ματζόρε και τα…τέλια πήραν φωτιά.Το μουσικό σχήμα «Τρίχορδο» έδωσε τις δικές του διαστάσεις.Στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.Η εξωτερίκευση των πόθων της ψυχής,μέσα από τις τρείς χορδές.¨Ηταν ένα κομμάτι ξύλο,ένα μικρό «σκάφος» βγάζει φωνές.

Μέσα από το μουσικό σχήμα «Τρίχορδο» αναδεικνύεται απόλυτα η αξία του μαγικού οργάνου.Οι δεξιοτέχνες μας θυμίζουν ότι το «μπουζούκι είναι εδώ».΄Οπου κι αν πας βλέπεις ή ακούς μπουζούκι.Φαίνεται ότι το μπουζούκι υπάρχει παντού.Αλλά είναι ανύπαρκτο.Στα σημερινά τραγούδια το χρησιμοποιούν για μαϊντανό.Οι εταιρείες,οι νέοι μουσικοί,το θέλουν για εμπορικούς λόγους αλλά δεν το αξιοποιούν.Και όμως,υπάρχει χώρος για να παίξει το μπουζούκι το ρόλο του.Έχουμε τόσα πλούσια παράδοση που μένει ανεκμετάλλευτη».

Οι δεξιοτέχνες παίζουν επιλεκτικά τραγούδια,κλασσικά ρεμπέτικα και οργανικά κομμάτια κορυφαίων δημιουργών,πολλά από τα οποία έχουν παίξει σε πρώτες αυθεντικές εκτελέσεις στο στούντιο και το πάλκο οι τέσσερις δεξιοτέχνες του μπουζουκιού με πρώτον φυσικά τον Κώστα Παπαδόπουλο.Η δουλειά αυτή είναι πολύ σημαντική : Οι μπουζουξήδες πήραν μεγάλες στιγμές της λαϊκής μας μουσικής και τις ανάπτυξαν θεματικά.Πάνω στον όρο και την πράξη «αυτοσχεδιασμός» στηρίζεται όλο το πρόγραμμα του νέου μουσικού σχήματος «Τρίχορδο». Πρόκειται για μια ελεύθερη μουσική συνεργασία με μόνον όρο τη δεξιοτεχνία των μουσικών.Γίνονται αυτοσχεδιασμοί πάνω σ’ ένα τεράστιο ρεπερτόριο με ανεξάντλητους συνδυασμούς,όπου το μπουζούκι αναδεικνύεται ξανά σ’ αυτό που ήταν πάντα.
Το όργανο με τη σπάνια μουσική έκφραση και ένταση
Αντώνης Παρταλιός

----------------------------------------------------



σινεμα

GOOD BYE LENIN


Βρισκόμαστε λίγο πριν την πτώση του τείχους του Βερολίνου, το φθινόπωρο του 1989. Η οικογένεια Kerner προσπαθεί να τα φέρει βόλτα μετά την «απόδραση» του πατέρα στη Δύση. Τις ιστορικές ημέρες που τα πράγματα αρχίζουν να αλλάζουν, η μαμά Kerner παθαίνει καρδιακή προσβολή και πέφτει σε κώμα. Όταν ξυπνά μερικούς μήνες αργότερα, το τείχος έχει πέσει και το Ανατολικό Βερολίνο έχει ήδη αλλάξει ριζικά. Ο γιος της, ο Alex, προσπαθεί να αποφύγει κάθε σοκ που μπορεί να προκαλέσει χειρότερο κακό στη μητέρα του. Επειδή πάντοτε το Κομουνιστικό Κόμμα ήταν η ζωή της, αποφασίζει να μην της αναφέρει τίποτα και να αναπαραστήσει τον αλλοτινό κόσμο της Λαϊκής Δημοκρατίας, μέσα στα όρια του δωματίου της... Το Goodbye Lenin είναι η μεγαλύτερη εισπρακτική επιτυχία στη Γερμανία τα τελευταία χρόνια. Πέρα όμως από την αποδοχή της στα ταμεία, τιμήθηκε και με οκτώ βραβεία της Γερμανικής Ακαδημίας κινηματογράφου. Η ταινία του Wolfgang Becker δίνει με ειλικρίνεια την περίοδο της πτώσης του τείχους μέσα από τα μάτια του νεαρού πρωταγωνιστή. Σε πρώτο επίπεδο προσεγγίζει την αιφνίδια «ενηλικίωση» ενός νέου που έρχεται αντιμέτωπος με το ενδεχόμενο του θανάτου της μητέρας του. Η προσωπική αυτή ιστορία εξελίσσεται παράλληλα με την ανατροπή του καθεστώτος και ολόκληρου του τρόπου ζωής. Τα δύο αυτά σκληρά και δύσκολα θέματα προσεγγίζονται με γλυκό τρόπο, με αποτέλεσμα να αγγίζουν ουσιαστικά το θεατή χωρίς υπερβολικές δραματικές εξάρσεις. Βασικά εργαλεία του σκηνοθέτη είναι αρχικά οι πανέξυπνες και ευρηματικές κωμικές ανάπαυλες που αποφορτίζουν το κλίμα. Επιπλέον η μελωδική μουσική του Yann Tiersen (στα χνάρια της Amelie) δίνει την απαραίτητη συνοχή στην ταινία, κινούμενη σε γλυκές μελωδίες. Καταλήγοντας το Goodbye Lenin είναι μια τρυφερή ταινία που αποδεικνύει ότι ακόμα και τα πιο δύσκολο θέμα μπορεί να συγκινήσει αλλά και να φέρει χαμόγελα ταυτόχρονα. Λίγα λόγια για την ταινία :

«Όποιος επιθυμεί τον κομμουνισμό είναι ηλίθιος». Έτσι εκφράζεται μια καθ’ όλα προοδευτική συμφοιτήτριά μας από τη Βουλγαρία, 18 ετών στην πτώση του καθεστώτος.

Πριν 86 χρόνια έγινε η ρώσικη επανάσταση με όπλο ένα όραμα που πολλοί το χαρακτηρίζουν χίμαιρα. Μια χίμαιρα ωστόσο, που διήρκησε σχεδόν έναν αιώνα, όχι ως χίμαιρα, αλλά ως πραγματικότητα, θετική ή αρνητική, ας το κρίνει ο καθένας.

Η πτώση του τείχους του Βερολίνου, στις 9 Νοεμβρίου 1989, ήταν απλά η συμβολική κατάρρευση του καθεστώτος, που ουσιαστικά είχε συντελεστεί από πριν. Οι Ανατολικοί, με ελπίδες –όπως πίστευαν- για ελεύθερη και καλύτερη ζωή πέρασαν στο ανατολικό Βερολίνο, γνώρισαν τη «γη της επαγγελίας» σε ένα απέραντο super- market, γεύτηκαν ως αμβροσία ένα λαχταριστό hamburger, μέθυσαν με το νέκταρ που δεν ήταν άλλο από ένα ποτήρι coca cola γίγας, περιηγήθηκαν με το δορυφορικό πιάτο σε όλο τον κόσμο.

Το κλίμα αυτό αποτυπώνει με εξαιρετικό τρόπο η ταινία του Wolfgang BeckerGoodbye Lenin!” που απέσπασε 8 βραβεία στο τελευταίο φεστιβάλ Βερολίνου. Ο φακός του Becker εστιάζει σε μια οικογένεια ανατολικών τις μέρες της πτώσης του τείχους. Η μητέρα, που έζησε όλη της τη ζωή στο κομμουνιστικό ιδεώδες, πέφτει σε κώμα. Ο γιος της κάνει τα πάντα να μην καταλάβει την πτώση του τείχους προσπαθώντας να αναστήσει την ανατολική Γερμανία μέσα σε ένα δωμάτιο, φτάνοντας σε κωμικοτραγικές καταστάσεις.

Ο ομολογουμένως ικανός σκηνοθέτης προκαλεί πικρό γέλιο φτιάχνοντας μια θλιμμένη κωμωδία ή, όπως λέει και ο ίδιος, «μια αξιοπρεπή κηδεία» για ένα καθεστώς που είναι πια παρελθόν. Μια ταινία που εντάσσεται στο γενικό κλίμα της ‘’ost-algia’’ (ost είναι η ανατολή στα γερμανικά), δηλ. της νοσταλγίας πολλών ανατολικογερμανών για τις συνήθειες και τον τρόπο ζωής πριν από την κατάρρευση.

Η ίδια χρονική περίοδος αποτυπώνεται και στο βιβλίο του Στέλιου Κούλογλου «μην πας ποτέ μόνος στο ταχυδρομείο», στη Σοβιετική Ένωση αυτή τη φορά. Παράλληλα με τους ήρωες του έργου, δίνεται με ανάγλυφο τρόπο η παρακμή και η διαφθορά της σοβιετικής νομενκλατούρας, της αρτηριοσκληρωτικής γραφειοκρατίας και η κυριαρχία της μαφίας, ενώ αντίθετα ο λαός ζει εξαθλιωμένος και απογοητευμένος.

Ανεξάρτητα, βέβαια, αν όλα αυτά είναι υπερβολικά ή όχι, είναι γεγονός ότι ο συγγραφέας συνδυάζει άψογα τη δημοσιογραφία με τη λογοτεχνία.

Πάντως, αυτό που αισθάνεται κανείς βλέποντας την ταινία και διαβάζοντας το βιβλίο είναι μια «μαχαιριά» γι’ αυτούς που έχουν στα αριστερά εκτός από την καρδιά και τις ιδέες τους...

Ευκαιρία για αυτοκριτική ...

Ας μη ξεχνάμε, ωστόσο, πως καμιά αποτυχημένη εφαρμογή του συστήματος δε σημαίνει και ταυτόχρονη ακύρωση των ιδεών και των αξιών που εκφράζουν.

Βάλια Φουστανά
----------------------------------------------------

Σχετικά με το μπλουζ


Ο πόλεμος στο Ιράκ έθεσε με οξύ τρόπο ένα θέμα πολιτικοϊδεολογικής φύσης, το οποίο όμως στην ουσία του πέρασε εντελώς απαρατήρητο.

Τα αντιπολεμικά και ανθρωπιστικά αισθήματα των πολιτών ενεργοποιήθηκαν, η απογοήτευση που δημιουργήθηκε για την αδυναμία μεγάλων παγκόσμιων δυνάμεων, όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση, η Ρωσία και η Κίνα να δράσουν ανασχετικά απέναντι στην απροκάλυπτη επιθετικότητα των ΗΠΑ και των συμμάχων τους έφερε στο προσκήνιο το παγκόσμιο αντιπολεμικό και σε μεγάλη έκταση νεολαιίστικο κίνημα, η οργή που δημιούργησαν οι ανηλεείς βομβαρδισμοί των Ιρακινών πόλεων οδήγησε σε όλο τον κόσμο ποικίλες μη κυβερνητικές οργανώσεις να προτείνουν το γενικό μποϋκοτάζ των Αμερικανικών εμπορικών συμφερόντων , ενώ στον παγκόσμιο έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο εγκαινιάσθηκε μια τεράστια συζήτηση για παρόν και το μέλλον του κόσμου από πολιτική, οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική άποψη.

Καμία όμως ουσιαστικά συζήτηση δεν αντιλήφθηκα να έγινε σχετικά με την καταθλιπτική ιδεολογική ηγεμονία που ασκεί πάνω στον υπόλοιπο κόσμο η μοναδική υπερδύναμη. Η ιδεολογική ηγεμονία είναι η άυλη διανοητική βία που ασκείται μέσω της επιβολής ενός συστήματος αξιών, το οποίο περιλαμβάνει τις μορφές πολιτισμού, τις ηθικές αξίες, τις κοσμοθεωρίες, τα καταναλωτικά πρότυπα και οτιδήποτε άλλο είναι απαραίτητο για να αποδεχθεί ο ηγεμονευόμενος την κυριαρχία του ηγεμόνα πριν καν χρειασθεί να του ασκηθεί υλική βία.

Κάθε σχέση ηγεμονίας είναι αναγκαστικά μια «παιδαγωγική» σχέση και επαληθεύεται όχι μόνο στο εσωτερικό ενός κράτους, ανάμεσα στις κυρίαρχες και στις κυριαρχούμενες τάξεις, αλλά και σε διεθνές επίπεδο ανάμεσα σε εθνικά και ηπειρωτικά σύνολα.

Έτσι λοιπόν η μόνη συναφής με το πρόβλημα της ιδεολογικής ηγεμονίας των ΗΠΑ συζήτηση που έπεσε στην αντίληψή μου ήταν η πρόταση για το μποϋκοτάζ του Αμερικανικού κινηματογράφου, η οποία λόγω του ισοπεδωτικού χαρακτήρα της θεωρώ ότι σηκώνει αρκετή συζήτηση.

Αντίθετα, δεν ακούσθηκε τίποτε σχετικά με την Αμερικάνικη μουσική. Επειδή τυχαίνει να αγαπώ και να ασχολούμαι, για περισσότερο από τριάντα χρόνια, με ένα από τα σημαντικότερα είδη της αφροαμερικάνικης μουσικής, τη μουσική μπλουζ, θα επιχειρήσω στη συνέχεια να εξηγήσω γιατί αυτή η μουσική αξίζει την αγάπη μας.

Η μουσική μπλουζ είναι μια από τις λαϊκές μουσικές των μαύρων των ΗΠΑ, με ιστορία πάνω από ένα αιώνα, με παγκόσμια απήχηση και αναγνωρισμένα κλασικά πλέον χαρακτηριστικά. Η μουσική μπλουζ βρίσκονταν πάντοτε στο κέντρο του αντιρατσιστικού αιτήματος και συχνά προέβαλε κοινωνικές και όχι σπάνια πολιτικές θέσεις. Ας θυμηθούμε απλώς τη ραγδαία διάδοση του μπλουζ πριν και μετά το οικονομικό κραχ (1920-1930),στην εποχή του πρωτογενούς αντιφυλετικού κινήματος (δεκαετία 50), του κινήματος αμφισβήτησης (δεκαετία του 60), του αντιπολεμικού κινήματος (δεκαετία 70) κλπ . Το μπλουζ είναι δηλαδή μια γενικά προοδευτική μουσική η οποία ακόμη και στις πιο σύγχρονες και εμπορευματοποιημένες εκδοχές της διατηρεί ευδιάκριτα παραδοσιακά στοιχεία. Ακόμη το μπλουζ συνδέεται στενά με άλλες κορυφαίες φόρμες του παγκόσμιου μουσικού πολιτισμού όπως η μουσική τζαζ και αποτέλεσε τη βάση για την ανάπτυξη της μουσικής ροκ .

Η μοναδική αιτία για την παρουσία μαύρων στην Αμερικάνικη Ήπειρο είναι η δουλεία. Για τριακόσια σχεδόν χρόνια έγχρωμοι άνδρες και γυναίκες ξεριζώθηκαν με τη βία από τις Αφρικανικές πατρίδες τους, αλυσοδέθηκαν, φορτώθηκαν σε καράβια, πουλήθηκαν ως σκλάβοι και εξαναγκάσθηκαν να δουλέψουν σε συνθήκες απάνθρωπης εκμετάλλευσης μέχρι τη στιγμή που ο θάνατος έρχονταν να τους απαλλάξει από τη μαρτυρική ζωή τους. Η κεφαλαιοκρατική συσσώρευση στον αγροτικό Αμερικάνικο Νότο και εν μέρει στον προεπαναστατικό βιομηχανικό Βορρά στηρίχθηκε σε μεγάλη έκταση στην εξοντωτική εκμετάλλευση της εργασίας των μαύρων σκλάβων στις φυτείες ,στα κλωστήρια και τις υφαντουργίες των Νότιων Πολιτειών. Μέσα σ’ αυτό το ζοφερό κλίμα δεν είναι δύσκολο να φανταστούμε την εμφάνιση μορφών, ομαδικού κυρίως, τραγουδιού με αναφορές στις αφρικανικές καταβολές και στην χριστιανική θρησκεία. Τα τραγούδια αυτά κυρίως ως τραγούδια της δουλειάς (work songs) αποτέλεσαν το πρόπλασμα της μετέπειτα μουσικής μπλουζ. Τα work songs του τέλους του 19ου αιώνα είναι σχεδόν καθαρά φωνητική μουσική και έχουν κοινά χαρακτηριστικά με την έντεχνη θρησκευτική μουσική (gospel) αλλά και με ότι σήμερα αναγνωρίζουμε ως μπλουζ. Αξίζει να σημειώσουμε εδώ ότι στην περίοδο αυτή οι ιστορικοί μουσικολόγοι δεν αναφέρουν αξιόλογους μαύρους οργανοπαίκτες στα δημοφιλή λαϊκά όργανα της εποχής (μπάντζο, κιθάρα, βιολί ) προφανώς λόγω του ότι οι όροι της καθημερινής ζωής των μαύρων δεν επέτρεπαν την ανάπτυξη τέτοιων δεξιοτήτων.

Η συνταγματική κατάργηση της δουλείας (1865) δεν έλυσε, και σε πολλές περιπτώσεις όξυνε σε μεγάλο βαθμό και για σημαντικό διάστημα, τα προβλήματα των μαύρων πληθυσμών. Οι μαύροι βρέθηκαν ανειδίκευτοι επαγγελματικά και χωρίς καμία κοινωνική κάλυψη να μετακινούνται απελπισμένα από πολιτεία σε πολιτεία, καλύπτοντας τεράστιες αποστάσεις συχνά με τα πόδια και σπάνια και αν είχαν πολλή τύχη σαν λαθρεπιβάτες με τραίνα, ξελιγωμένοι από την πείνα, στο έλεος του κρύου ή της ζέστης, χωρίς στέγη και εκλιπαρώντας για οποιαδήποτε δουλειά . Εύκολα μπορεί κανείς να υποθέσει και το περιεχόμενο των κοινωνικών σχέσεων που συνόδευαν αυτούς τους ζοφερούς όρους κοινωνικής ύπαρξης των μαύρων ειδικότερα ως προς τις σχέσεις ανδρών-γυναικών, τις οικογενειακές σχέσεις, τη φιλία, τα ατομικά ήθη κλπ.

Οι αναμνήσεις από το πρόσφατο παρελθόν της δουλείας και οι εμπειρίες από το παρόν του «ελεύθερου» βίου αποτέλεσαν πλούσια πηγή για τη θεματολογία του μπλουζ.

Έτσι, καταγράφεται μια πλούσια παραγωγή τραγουδιών μπλουζ που εντάσσονται σε θεματικές ενότητες συναφείς προς τις εμπειρίες της ζωής των μαύρων όπως λχ τα μπλουζ της πείνας, τα μπλουζ της παγωνιάς, τα μπλουζ των άνεργων και των άστεγων και κυρίως τα μπλουζ της περιπλάνησης, τα μπλουζ της φυλακής, τα μπλουζ του προδομένου έρωτα κλπ.

Ένα νέο στοιχείο αυτής της πρώτης περιόδου του μπλουζ (δεκαετία 1900) είναι η εμφάνιση των περιπλανώμενων μοναχικών οργανοπαικτών, κυρίως κιθάρας, πολλοί από τους οποίους φθάνουν σε ψηλά επίπεδα δεξιοτεχνίας και συνθετικής ικανότητας ενώ σιγά-σιγά στρέφονται και σε πιο «έντεχνα» όργανα όπως το πιάνο.

Η στροφή προς το πιάνο οδηγεί λίγο αργότερα (1910-1920) στην εμφάνιση δύο νέων πιανιστικών μπλουζ ιδιωμάτων γνωστών ως Barrelhouse και Boogie-Woogie.

Από τα τέλη της δεκαετίας το 1910 το μπλουζ ξεφεύγει από την παραδοσιακή φάση του. Προηγείται η δημιουργία μικρών μουσικών συγκροτημάτων με αυτοσχέδια κυρίως όργανα (ντενεκεδένιες κιθάρες, σανίδα και σύρμα μπουγάδας, καζού, ροκάνες κλπ) γνωστών ως Jug Bands, και ακολουθούν πιο συμβατικά αλλά και μακροβιότερα σχήματα με πιάνο, κιθάρα, φυσαρμόνικα και κρουστά που όλο και πιο συχνά αναφέρονται ως Blues Bands και με μικρές αλλαγές συνεχίζουν μέχρι σήμερα. Ένας ιδιαίτερα σημαντικός ρόλος ανήκει σε ανάπηρους μουσικούς (κυρίως τυφλούς ή θύματα της πολιομυελίτιδας κ.α.) οι οποίοι αποκτούν φήμη μεγάλου δεξιοτέχνη. Στα τέλη της δεκαετίας του1910 οι Blind Blake, Blind Willie Mc Tell, Cripple Clarence Lofton και αργότερα Blind Lemon Jefferson κ.α. θεωρούνται μεγάλοι συνθέτες και μουσικοί του μπλουζ.

Τα μουσικά σχήματα της εποχής αυτής εμφανίζονται σε κοινωνικές εκδηλώσεις των μαύρων όπως σε γάμους, βαφτίσια, κηδείες, εγκαίνια μαγαζιών, πανηγύρια , πάρτυ για το νοίκι κλπ και η μουσική τους διαφοροποιείται ανάλογα με τα χαρακτηριστικά της περιοχής όπου παίζουν.

Με τον καιρό οι διαφοροποιήσεις αυτές αποκτούν μόνιμο χαρακτήρα και έτσι δημιουργούν τα πρώτα βασικά ρεύματα του μπλουζ: το country blues (μπλουζ των αγροτικών περιοχών) με αναφορές σε θέματα της αγροτικής ζωής, το folk blues (θα λέγαμε «δημοτικό» μπλουζ) με αναφορές κυρίως σε παραδοσιακά και ιστορικά θέματα, το rag time (κυρίως οργανική μουσική των πόλεων) με καταβολές στη μουσική των ζητιάνων και αναφορές στη ζωή περιθωριακών στρωμάτων των αστικών κέντρων και το vaudeville (μουσική συνοδεία σκετς σε θεατρική σκηνή ή σε πίστα νυκτερινού κέντρου).

Στα μεγάλα αστικά βιομηχανικά κέντρα (Σικάγο, Μέμφις, Σαιν Λούις , Κάνσας Σίτυ κλπ) όπου έχουν συγκεντρωθεί σημαντικοί αριθμοί μαύρων εργατών, η συνάντηση πολυάριθμων μουσικών του μπλουζ δίνει τη δυνατότητα δημιουργίας μουσικών σχημάτων μονιμότερων και ως προς τη σύνθεσή τους και ως προς τους όρους εργασίας. Οι συνθήκες αυτές, σε συνδυασμό με τη δυνατότητα που δίνεται στους μουσικούς του μπλουζ να γράψουν σε δίσκους τη μουσική τους, οδηγούν το μπλουζ σε απογείωση. Η περίοδος αυτή από τη δεκαετία του 1930 καταγράφεται ως εποχή του μπλουζ των μεγάλων αστικών κέντρων (big city blues).

Την περίοδο εκείνη δημιουργούνται στενοί εκφραστικοί δεσμοί ανάμεσα στο μπλουζ και στην τζαζ της εποχής (μουσική New Orleans, Dixieland, πρώιμο Swing). Κορυφαίο παράδειγμα και μορφή της εποχής είναι η μεγάλη τραγουδίστρια Bessy Smith.

Τα κίνητρα είναι πανίσχυρα. Ταλαντούχοι μουσικοί από τις επαρχιακές πόλεις, κωμοπόλεις και χωριά συρρέουν στις μεγάλες βιομηχανικές πόλεις. Η τυπική δομή της μπλουζ ορχήστρας περιλαμβάνει πιάνο, ακουστικό μπάσο, κιθάρα, τύμπανα και αρκετά συχνά πνευστά Είναι η εποχή που μεσουρανούν η Memphis Minnie, ο Scrapper Blackwell,ο Lonnie Johnson,o Robert Johnson, o Big Bill Broonzy κ.α.

Αρκετοί από τους μουσικούς της εποχής αυτής συμμετέχουν και σε σχήματα τζαζ (της εποχής του swing) δημιουργώντας μια ώσμωση ανάμεσα στα δυο μουσικά είδη και οδηγούν αργότερα, από τη δεκαετία του 1940, στην εμφάνιση δυο έντεχνων μουσικών ρευμάτων του μπλουζ που είναι γνωστά ως κλασικό μπλουζ (classic blues,1940-1960) και blues-jazz fusion (δεκαετία 1960).

Το μεγάλο οικονομικό κραχ αν και έπληξε τη δισκογραφική βιομηχανία δεν μπόρεσε να ανακόψει την αλματώδη πρόοδο του μπλουζ. Όμως η μεγάλη οικονομική δυσπραγία της εργατικής τάξης και των μικροαστικών στρωμάτων τροφοδότησε με θέματα κοινωνικού ενδιαφέροντος τη θεματολογία του μπλουζ που διανθίστηκε και από έμμεσους πολιτικούς υπαινιγμούς . Στην κλασική του περίοδο (1940-1960) το μπλουζ φθάνει στο απόγειο της εκφραστικής και δεξιοτεχνικής του ανάπτυξης, σ’ αυτό άλλωστε οφείλεται και ο μετέπειτα χαρακτηρισμός του ως κλασικό μπλουζ.

Είναι η εποχή που μεσουρανούν οι μεγάλοι τραγουδιστές, πιανίστες , κιθαρίστες με έναν αρμονικό τρόπο που με τίποτε δεν προμηνύει την μετέπειτα παρακμή. Μιλάμε για μουσικούς και συνθέτες που απολαμβάνουν το σεβασμό των μουσικών όλου του κόσμου ανεξαρτήτως μουσικού είδους. (T-Bone Walker, Willie Dixon, Pee Wee Crayton, Memphis Slim, Charles Brown, Jimmy Witherspoon κ.α.).

Στις αρχές τις δεκαετίας του 1940 καθιερώνεται ο ενισχυμένος ηλεκτρικός ήχος. Το μπλουζ αποκτά ένταση και δυνατό ρυθμό γεγονός που οδηγεί στη διαμόρφωση ενός νέου ρεύματος,του λαϊκού αυθεντικού Rhythm and Blues. Είναι η εποχή της εμφάνισης και ανόδου των Muddy Waters, Sonny Boy Williamson, Howling Wolf, John Lee Hooker, Little Walter, B.B.King , Alfred King και πολλών άλλων.

Στη δεκαετία του 50 η εμφάνιση του Rock and Roll πάνω σε αμιγείς φόρμες του μπλουζ δημιούργησε έντονο υπαρξιακό πρόβλημα στο μπλουζ. Οι μπλουζίστες είδαν τη μουσική τους ή έστω μια παραφθορά της να περνάει σε χέρια λευκών (Elvis Prestley, Gerry Lee Lewis κ.α.) και οι ίδιοι να απωθούνται στο περιθώριο.

Η αντίδραση ήλθε με τη μορφή του εμπορικού Ryrthm and Blues που δικαίως θεωρήθηκε ως ένα εκφυλιστικό υποπροϊόν του ηλεκτρικού μπλουζ και άνοιξε το δρόμο για την εκφυλιστική πορεία του μαύρου μπλουζ προς τις καθαρά δεξιοτεχνικές φόρμες, την απώλεια της εκφραστικότητας , το macho στυλ και γενικά το ρηχό ύφος που σήμερα είναι γνωστό ως Rock Blues.

Μετά τη δολοφονία του Martin Luther King και προς τα τέλη της δεκαετίας του 1960 το μπλουζ πολιτικοποιείται έντονα, ακολουθώντας τη γενική τάση της μαύρης κοινότητας με τη συγκρότηση και δράση των Μαύρων Πανθήρων, τον απόηχο του πολέμου της Κορέας, το αντιπολεμικό κίνημα για το Βιετνάμ και το παγκόσμιο κίνημα αμφισβήτησης και τις εξεγέρσεις στα Αμερικάνικα Πανεπιστήμια. Το μπλουζ της εποχής είναι απόλυτα ηλεκτρικό και έντονα ρυθμικό. Μεταξύ των μουσικών του μπλουζ που εκφράζουν με τα τραγούδια τους τα πολιτικά αιτήματα αυτής της εποχής είναι ο Jimmy Whitherspoon, ο Screamin Jay Hawkins, o Joe Turner και ο J.B.Lenoir. Ειδικά ο τελευταίος (στον οποίο ο John Mayall αφιέρωσε τη σύνθεσή του Im gonna fight for you J.B. ) κλείνεται στη φυλακη Attica για την αντιπολεμική του δράση και δολοφονείται εκεί μετά από πιθανολογούμενη συνομωσία μυστικών υπηρεσιών.

Από τα μέσα της δεκαετίας του ’70 το μπλουζ μπαίνει σε μία περίοδο παρακμής στην οποία διατηρείται μέχρι σήμερα. Οι μορφές του μπλουζ που κυριαρχούν είναι το κατ’ ευφημισμό λεγόμενο Rock Blues με κύριο εκπρόσωπο το Texas Blues και κατά δεύτερο λόγο το Funk Blues. To σύγχρονο μπλουζ χαρακτηρίζεται από τον κυριαρχικό ρόλο της ηλεκτρικής κιθάρας ως σολιστικού οργάνου, τα εξεζητημένα ρυθμικά σχήματα και την υποχώρηση της σημασίας του τραγουδιστικού μέρους καθώς και όλων των άλλων οργάνων (πιάνο, αρμόνιο, πνευστά) σε ρόλους απλής συνοδείας. Ο σημαντικός Άγγλος μουσικός και θεωρητικός του μπλουζ Alexis Korner φθάνει σε μια σειρά οδυνηρά συμπεράσματα. σχετικά με την κατάσταση του μπλουζ στα τέλη του 20ου αιώνα. Σύμφωνα με τον Alexis Korner από τα τέλη της δεκαετίας του 1960 η μεγάλη πλειοψηφία από τα μαύρα παιδιά που είναι προικισμένα με μουσικό ταλέντο στρέφονται προς την κλασσική μουσική και την τζαζ, δηλαδή προς μουσικές με ευρεία απήχηση στις ΗΠΑ και τον υπόλοιπο κόσμο. Μουσικές δηλαδή που διασπούν το κοινωνικό γκέτο των αφροαμερικάνικων πληθυσμών και καθιστούν την παγκόσμια αναγνώριση έναν ρεαλιστικό στόχο. Παράλληλα άτομα με περισσότερο εσωστρεφείς αντιλήψεις για τη μαύρη κοινότητα επιλέγουν να εκφραστούν μέσω ενός κραυγαλέου μουσικού ιδιώματος όπως είναι το rock και funk blues με έμφαση στην ένταση του ήχου, τους γρήγορους ρυθμούς, την προκλητική προβολή του rhythm section και πάνω από όλα την επικυριαρχία της ηλεκτρικής σόλο κιθάρας. Το κοινωνικό μοντέλο που συνοδεύει αυτή την μουσική είναι το αγανακτισμένο macho στυλ με επίδειξη σωματικής δύναμης σε συνδυασμό με δεξιοτεχνικές ακροβασίες. Η θεματολογία το τραγουδιών κυμαίνεται από έναν δήθεν ξένοιαστο υπερτονισμό των χαρισμάτων της μαύρης φυλής μέχρι δακρύβρεχτες ερωτικές ιστορίες, όλα αυτά δοσμένα με ένα ύφος που πολύ θυμίζει αυτό που λέμε στη χώρα μας «τζάμπα πάθος».

Πίσω απ’ όλη αυτή τη φασαρία το μπλουζ συνεχίζει να επιζεί σε ένα μάλλον υποτυπώδες επίπεδο αναζητώντας, συχνά χωρίς επιτυχία, δημιουργικούς δρόμους τόσο μέσα στις ΗΠΑ όσο και έξω από αυτές, με έμφαση κυρίως στην Ευρώπη.

Το Ευρωπαϊκό και γενικότερα το «λευκό» μπλουζ ίσως αποτελέσει το αντικείμενο ενός επόμενου σημειώματος.

Τάσος Αναστόπουλος - Πλαγιάρι,2003


----------------------------------------------------

Σ’ έναν Άγριο Πλανήτη, η μόνη σωτηρία

είναι η Άγρια Ζωή του που χάνεται.


Το τρίτο πιό επικερδές λαθρεμπόριο του κόσμου δεν έχει να κάνει με άψυχο υλικό ούτε με βιομηχανίες. Τα προϊόντα του δεν παράγονται σε τεράστια εργοστάσια και φάρμες (ναρκωτικά, όπλα). Στην ουσία, ούτε καν αναπαράγονται πια. Τα άγρια ζώα που πουλιούνται για τη γούνα τους, το δέρμα τους, τα δόντια τους ή, απλά, σε εκκεντρικούς συλλέκτες μπορούν να αποδώσουν κέρδη μέχρι και δύο δισεκατομμύρια δολάρια το χρόνο. Και να μειώσουν την ισορροπία του πλανήτη στο ένα δισεκατομυριοστό.

ΣΚΟΤΩΝΟΝΤΑΣ ΤΟΝ ΠΛΑΝΗΤΗ

Το παράνομο εμπόριο άγριων ζώων έχει πάρει τεράστιες διαστάσεις. Παρά το γεγονός οτι απαγορεύεται τόσο στο μεξικό όσο και στην Ινδία, οι φτωχοί κάτοικοι (δηλαδή, σχεδόν όλοι) αυτών των χωρών πιάνουν με πρωτόγονους και ιδιαίτερα επώδυνους τρόπους ζώα που απειλούνται με εξαφάνιση, για να τα πουλήσουν για λίγα δολάρια στους μεσάζοντες. Ένας σπάνιος κυανοκίτρινος παπαγάλος πουλιέται στην αγορά της Μπογκοτά δέκα δολάρια και καταλήγει στην Αμερική για 1.500 (τα διπλά απ’ ότι στην Ευρώπη). Πρόσφατα ένας γορίλας πουλήθηκε πάνω από 15.000 δολάρια στην Ευρώπη, ενώ κοστολογήθηκε 8 δολάρια στα σύνορα Καμερούν – Γκαμπόν.

Στην Ινδία οι πωλητές αετών υπόσχονται παράδοση κατ’ οίκον σε μια εβδομάδα. Ενώ τα Αραβικά εμιράτα είναι ο συνηθισμένος τόπος παράδοσης. Οι συλλέκτες δίνουν για ένα μωρό λεοπάρδαλης μέχρι και 5.000 δολάρια ενώ κατεβαίνει η τιμή στα πιό φτηνά είδη (π.χ. 600 δολάρια ένα ζευγάρι φλαμίνγκος).

Τα ζώα φεύγουν από το φυσικό τους περιβάλλον για να επανδρώσουν στη Δυτ. Ευρώπη τσίρκα και ζωολογικούς κήπους. Και φυσικά κανείς δε σκέφτεται ότι τα προσφιλή δελφίνια και οι φάλαινες δε ζούν πάνω από πέντε χρόνια στα κλουβιά τους, τα δελφινάρια. Για να μην αναφερθούμε στους ελέφαντες που τόσο υποφέρουν να στέκονται στα πίσω τους πόδια.

Πώς όμως θα ζούσαν τα χιλιάδες pet shops στις πολιτισμένες υποτίθεται χώρες της Ευρώπης και της Αμερικής ; Πώς θα επιβίωναν 5 εκατομμύρια Ιάπωνες, αν δε κατασκεύαζαν «μπέκο» (παραδοσιακή ιαπωνική τέχνη κατασκευής χτενών, καρφιτσών από κέλυφος χελώνας και μικροσκοπικών καραβιών) και χειροτεχνήματα απο δέρμα ; Η Ιαπωνία είναι ο μεγαλύτερος εισαγωγέας χελώνας στον κόσμο.

Και βέβαια υπάρχουν και οι συλλέκτες. Από τον περίφημο Κολομβιανό έμπορο ναρκωτικών Πάμπλο Εσκομπάρ που διαθέτει ιδιωτικό ζωολογικό κήπο με 1.900 ζώα από 100 είδη μέχρι τον Μάϊκλ Τζάκσον, οι παθιασμένοι συλλέκτες εξωτικών ζώων αυξάνονται συνέχεια.

Πολλές φορές το λαθρεμπόριο ναρκωτικών και άγριων ζώων πάνε παρέα. Κάποτε βρέθηκαν στο αεροδρόμιο του Μαϊάμι 36 κιλά κοκαϊνης πακεταρισμένα στα στομάχια εκατοντάδων βοών από τη Μπογκοτά. Οι λαθρέμποροι είχαν χώσει πλαστικούς σάκους με κόκα στα στομάχια των φιδιών και μετά έραψαν το στόμα τους για να μη τους φτύσουν. Πολλοί βόες είχαν βέβαια πεθάνει από τις πληγές τους και άλλοι στο φορτηγό που τους άφησαν όλο το βράδυ.

Εκτός από τους «πολιτισμένους» λαούς της Δύσης, υπάρχουν και κάποιο άλλοι που ενδιαφέρονται ιδαίτερα για άγρια ζώα. Είναι οι πρακτικοί γιατροί της Ασίας, που πιστεύουν ακράδαντα σε διάφορες προλήψεις και δεισιδαιμονίες. Αν δε το ξέρετε, τα χάπια από τριμμένα κόκαλα τίγρης είναι φοβερά τονωτικά και εγγυώνται τέλειο συκώτι. Ενώ η σκόνη από κέρατο ρινόκερου είναι ερωτικό φίλτρο. Στη Μπούρμα και το Νεπάλ θάβουν τα κέρατα αυτών των τεράστιων ζώων, που έχουν μειωθεί κατά 95% τα τελευταία 20 χρόνια, για να μεγαλώσει η σοδιά τους. Το Χονγκ Κονγκ είναι ο πιό συνηθισμένος τόπος παράδοσης εξωτικών ψαριών από την Ινδονησία και τη Μαλαισία, γιατί οι κάτοικοι πιστεύουν οτι τα ενυδρεία φέρνουν τύχη. Τώρα πια, περισσότερες από 100 αεροπορικές εταιρίες αρνούνται να μεταφέρουν άγρια ζώα. Υπάρχουν όμως πάντα οι καλοθελητές : τα charters. Τα πουλιά μεταφέρονται με δεμένο το ράμφος και τα φτερά τους, χωρίς τον κατάλληλο εξαερισμό και χωρίς τροφή και νερό για πολλές ώρες και υπάρχουν περιπτώσεις που το 80% φτάνουν στο προορισμό τους νεκρά.

50 ΤΡΟΠΟΙ ΓΙΑ ΝΑ ΣΚΟΤΩΣΕΙΣ

Οι λαθροθήρες έχουν τους δικούς τους παραδοσιακούς τρόπους για να πιάνουν τα θύματά τους. Οι ιδέες τους για την κατασκευή παγίδας είναι ανεξάντλητες, πρωτότυπες και υπερβολικά σκληρές. Οι «ειδικοί» στην Αφρική δελεάζουν τα θύματά τους πονηρά. Δένουν ένα πουλί ή του κόβουν τα φτερά του. Οι απελπισμένες του κραυγές τρομάζουν τα άλλα πουλιά που τρέχουν να κρυφτούν σε μέρη όπου οι λαθροθήρες έχουν τοποθετήσει δίχτυα, θηλιές κ.λ.π. Οι Φιλιππινέζοι ρίχνουν με σπρέι κυάνιο στα κοραλλιογενή ύδατα, για να μαζέψουν αναίσθητα τα τροπικά ψάρια. Και φυσικά, δεν ασχολούνται καθόλου με το θέμα ότι το κυάνιο θα δρά στο νερό επ’ άπειρον. Στην Αφρική οι λαθροκυνηγοί σφάζουν τις μητέρες μαϊμούδες για να πάρουν ανενόχλητοι τα μικρά τους, ενώ στην Αργεντινή τεράστια δέντρα για να πάρουν τα μωρά από τις ψηλές φωληές τους. Τα τζιπάκια με τους τουρίστες κάνουν κι αυτά τη ζημιά τους. Για να βγάλουν φωτογραφίες, καταδιώκουν τα κοπάδια με τις γαζέλες τόσο πολύ που πολές από αυτές εξουθενωμένες πεθαίνουν επί τόπου.

Τυχεροί αυτοί που κάνουν διακοπές σε εξωτικά μέρη όπως η Νότια Αμερική, η Ανατολική Αφρική, οι Σεϊχέλλες. Πως να αντισταθούν και να μη πάρουν μαζί τους ε΄να πόδι ελέφαντα (!) για να το χρησιμοποιήσουν μετά για καλαθάκι αχρήστων. Ή ένα καβούκι από χελώνα, ή ένα μπιμπελό από ελεφαντόδοντο ή ένα κοράλλι που επίσης θα βρούν πολύ εύκολα στις υπαίθριες αγορές.

Ο «ΑΘΩΟΣ» ΑΦΑΝΙΣΜΟΣ

Εκτός από τη λαθροθηρία, τα ζώα εξαφανίζονται σταδιακά, γιατί δε μπορούν να επιζήσουν στους φυσικούς τόπους διαμονής τους λόγω των αλλαγών που έχουν υποστεί. Εφόσον τα δάση, οι βοσκότοποι, οι κοραλλιογενείς ύφαλοι καταστρέφονται από τους ανθρώπους, τα ζώα χάνουν σιγά σιγά τη μάχη για το δικό τους χώρο. Η ρύπανση στις θάλασσες είναι ο μεγαλύτερος εχθρός των θαλάσσιων ειδών. Χιλιάδες πεθαίνουν επώδυνα, τρώγοντας κατά λάθος πλαστικές σακούλες και μπουκάλια. Τα απόβλητα που καταλήγουν στη θάλασσα δημιουργούν προβλήματα στους οργανισμούς μεγάλων θηλαστικών. Έρευνες απέδειξαν μεγάλες ποσότητες PCBs (κλοφέν) στο σώμα νεκρών δελφινιών. Ουσία που μειώνει το ανοσοποιητικό τους σύστημα και τα κάνει ευπρόσβλητα σε επιδημίες και ιούς, ενώ μειώνει παράλληλα την ικανότητά τους για αναπαραγωγή.

Ένας άλλος σημαντικός λόγος εξαφάνισης ειδών είναι οι μέθοδοι αλιείας. Συχνά τα κητώδη πιάνονται κατά λάθος στα δίχτυα των ψαράδων και πεθαίνουν αργότερα. Στη Μεσόγειο, χιλιάδες χελώνες πιάνονται σε αγκίστρια που προορίζονται για καρχαρίες και ξιφίες. Οι ψαράδες συνήθως κόβουν την πετονιά για να τις απελευθερώσουν αλλά δε βγάζουν το αγκίστρι κι έτσι αυτές πεθαίνουν αργότερα από αιμοραγία. Στην Ιαπωνία, χρησιμοποιούν τεράστια δίχτυα από νάϋλον που είναι ιχυρά σαν από ατσαλόσυρμα. Πιάνουν περισσότερα ψάρια απ’ όσα θέλουν κι έτσι η μισή λεία τους ξαναρίχνεται νεκρή στη θάλασσα..

Τίγρεις

Μόνο 5.000 τίγρεις υπάρχουν πιά σε όλο το κόσμο, μια μείωση του ύψους του 95%. Οι Δυτικοί θέλουν τη τίγρη για τη γούνα της, οι ανατολικοί για τα κόκαλά της, και χάρη στη λαθροθηρία έχουν χαθεί σχεδόν όλες οι τίγρεις από τη κίνα. Επίσης εξαφανίζονται από την Ινδία και τη Σιβηρία. Πολλές μεταφέρονται στην Ταϊβάν για να επανδρώσουν φάρμες που γίνονται ιατρικά πειράματα στα αιλουροειδή.

Η γούνα της τίγρης της Σιβηρίας πουλιέται αρκετές χιλιάδες δολάρια ενώ το βαλσαμωμένο κεφάλι της που χρησιμεύει ως διακοσμητικό, λίγο λιγότερο.

Λεοπάρδαλη

Τώρα πιά οι γούνα της δεν έχει τη μεγάλη ζήτηση που είχε στα ΄60s και στα ΄70s, παρ’ όλ’ αυτά, ένα από τα ομορφότερα ζώα του πλανήτη μας κινδυνεύει να εξαφανιστεί. Επειδή ακριβώς είναι πολύ όμορφα ζώα, πολλοί αγοράζουν νεογνά λεοπάρδαλης σε ψηλές τιμές (5.000 δολ.) για να τα πουλήσουν σε pet shops και συλλέκτες. Η Ελλάδα χρησιμοποιείται σαν βασική λαθραία είσοδος εισαγωγής ζωντανών ζώων στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα. Επίσης θεωρούμαστε μια από τις σπουδαιότερες αγορές γούνας στον κόσμο.

Αρκούδα

Από τα οκτώ είδη αρκούδας που υπάρχουν σ’ όλο τον κόσμο, τα έξι κινδυνεύουν να εξαφανιστούν 9με εξαίρεση την πολική και την μαύρη της Αμερικής). Στην Ελλάδα, στην Πίνδο, έχουν απομείνει μόνο 60 – 120 καφετιές αρκούδες. Οι άνθρωποι τις σκοτώνουν γιατί καταστρέφουν καλλιέργειες για να βρούν τροφή. Επίσης αποτελούν μεγάλο εχθρό των μελισσοκόμων (αφού τρελαίνονται για μέλι). Τώρα πια, έχουν καταστραφεί από πυρκαγιές και οι τόποι διαμονής της ενώ διάφοροι αγώνες μοτοσυκλέτας σε δύσβατες και δυσπρόσιτες περιοχές, την ενοχλούν ιδιαίτερα. Η μόνη ελπίδα διάσωσής της είναι ο εθνικός δρυμός της Πίνδου.

Βιβλιογραφία – στοιχεία :

WWFGreenpeace

Ζώα σε κίνδυνο : εκδ. Body shop

Ζήσε άγρια κι επικίνδυνα : εκδ. Στάχυ

Το βιβλίο του μικρού πράσινου καταναλωτή : εκδ. Σέλας


----------------------------------------------------

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΚΡΟΥΣΙΔΑ ΓΗ Ακτίνα Δράσης: Δήμοι Επανομής, Θερμαϊκού, Μηχανιώνας, Μίκρας  23920-63616, 23920-63661. Ε-mail: kroussida@hotmail.com

Ρατσισμός και Κοινωνικές Διακρίσεις στην Ανατολική Θεσσαλονίκη

Η εκδήλωση ρατσιστικών φαινομένων στην Ελληνική κοινωνία είναι μια υπόθεση με παρελθόν, παρόν και μέλλον.
Οι ενεργοί πολίτες αυτού του τόπου βρίσκονται συχνά αντιμέτωποι με τις ρατσιστικές εκδηλώσεις μεμονωμένων ατόμων, οργανωμένων ομάδων και ακόμη χειρότερα δημόσιων φορέων.
Όσο οι ρατσιστικές αντιλήψεις και πρακτικές περιορίζονται σε μεμονωμένα άτομα μπορούμε να ελπίζουμε ότι η μορφωτική αναβάθμιση της κοινωνίας, με τη συμβολή του εκπαιδευτικού συστήματος και των ποικίλων πνευματικών θεσμών, μπορεί να διαμορφώσει τις ατομικές συνειδήσεις με βάση την ανοχή της διαφορετικότητας, τον σεβασμό των ανθρώπινων δικαιωμάτων και σε τελευταία ανάλυση το σεβασμό των νόμων.
Όταν όμως συλλογικοί φορείς συναφείς προς το εκπαιδευτικό σύστημα πρωτοστατούν στην εκδήλωση ρατσιστικών συμπεριφορών, όπως συμβαίνει με το μαθητή του Λυκείου Νέας Μηχανιώνας Οδυσσέα Τσενάι, ο οποίος αποστερείται από τα δικαιώματα που του παρέχει ο νόμος σχετικά με τη συμμετοχή του στις σχολικές παρελάσεις, τότε δικαιούμαστε να είμαστε οργισμένοι και να ζητούμε όχι μόνο την εφαρμογή του νόμου, αλλά και τη δράση των δημοκρατικών και προοδευτικών πολιτών της Μηχανιώνας για την εξουδετέρωση των ρατσιστικών συμπεριφορών.
Διαφορετικού χαρακτήρα είναι το ζήτημα που δημιουργήθηκε στη Θέρμη σχετικά με τη χρήση της δημοτικής συγκοινωνίας από τους μη ελληνικής καταγωγής κατοίκους της περιοχής. Παρά το ότι εδώ δεν μπορούμε να μιλήσουμε για εξόφθαλμες εκδηλώσεις ρατσισμού, εντούτοις είναι σαφές ότι με την ευθύνη της τοπικής δημοτικής αρχής επιχειρείται η (δοκιμαστική;) εφαρμογή διακρίσεων ανάμεσα στους χρήστες ενός κοινωφελούς μέτρου όπως η δημοτική συγκοινωνία.
Θεωρούμε αυτονόητο ότι το πρόβλημα αυτό πρέπει να συνεγείρει και να κινητοποιήσει τους ενεργούς πολίτες της Θέρμης, τους μη-κρατικούς συλλογικούς φορείς και τα πολιτικά κόμματα, με στόχο την ακύρωση του μέτρου στην πράξη και την αποθάρρυνση όσων δοκιμάζουν την επιβολή διακρίσεων ανάμεσα στους κατοίκους αυτής της χώρας.

---------------------------------------------

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΒΙΟΤΕΧΝΩΝ ΕΠΑΝΩΜΗΣ

Ποιοτική εξυπηρέτηση πελατών

Ο κύριος στόχος της εξυπηρέτησης των πελατών μας πρέπει να καλύπτει και να ξεπερνά τις προσδοκίες τους. Πως όμως γνωρίζουμε τί θέλουν οι πελάτες μας. Αντί να τους ρωτήσουμε είναι προτιμότερο να προβλέψουμε εμείς τις απαιτήσεις τους. Σας λέμε τα 5 σημεία – που κατά τη γνώμη μας – πρέπει να προσεχτούν :

1. Ταχύτητα εξυπηρέτησης.

Ο χρόνος των πελατών σας είναι πολύτιμος και δεν τους αρέσει να τον ξοδεύουν περιμένοντάς σας. Υπάρχει και η εκδοχή που η δική σας καθυστέρηση κοστίζει χρήματα στον πελάτη σας. Ο χρόνος είναι χρήμα.

2. Ποιότητα - Οικονομία.

Ο πελάτης δεν ενδιαφέρεται μόνο για το κόστος αγοράς. Δεν τον ενδιαφέρει να αγοράσει σε χαμηλή τιμή ένα προϊόν που δεν θα είναι καλό ή θα παρουσιάσει πρόβλημα. Πρέπει να δοθεί έμφαση στην ποιότητα των προϊόντων που εμπορευόμαστε.

3. Αξιοπιστία.

Ο πελάτης έχει την απαίτηση το προϊόν που αγόρασε από εμάς να ανταποκρίνεται στην πρόταση που του κάναμε για να το αγοράσει. Αν όχι, απλώς δεν θα υπάρξει δεύτερη φορά πελάτης μας.

4. Ευκολία χρήσης.

Τα προϊόντα προς πώληση πρέπει να είναι γνωστά ως προς τη χρήση τους ειδάλως θα χρονοτριβούμε εμείς πλέον εξηγώντας αυτά που θα θέλει και πρέπει να καταλάβει ο πελάτης.

5. Προσωπική επαφή.

Ο κάθε πελάτης μας είναι διαφορετικός. Εξάλλου τους αρέσει – και με το δίκιο τους – να μονοπωλούν το ενδιαφέρον μας. Καλό είναι απευθυνόμαστε σ’ αυτούς με το όνομά τους – αν το γνωρίζουμε –, να τους κάνουμε να νοιώθουν οτι χαίρουν ιδιαίτερης μεταχείρησης και να προσπαθούμε να προσαρμόζουμε τα προϊόντα μας ή τις υπηρεσίες μας, ανάλογα με τις απιτήσεις τους.


---------------------------------------------

η σύνθεση του "ΙΔΕΟΔΡΟΜΙΟΥ"
γίνεται στο :
ΦΩΤΟΤΥΠΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΠΑΝΟΜΗΣ
Αγ. Δημητρίου 7 - τηλ. 23920 44287